3-8-2. درصد سبز مزرعه 44
3-8-3. زمان پنجه دهي 45
3-8-4. ارتفاع بوته 45
3-8-5. تعداد بوته در واحد سطح46
3-8-6. تعداد پنجه در بوته46
3-8-7. تعداد سنبله در بوته47
3-8-8. تعداد دانه در سنبله47
3-8-9. تعداد گره در ساقه اصلي48
3-8-10. عملکرد بيولوژيک48
3-8-11. وزن هزار دانه48
3-8-12. وزن محصول کرت49
3-8-13. عملکرد دانه49
3-8-14. شاخص برداشت50
3-8-15. عملکرد کاه و کلش50
3-8-16. درصد پروتئين دانه50
3-8-17. شاخص سختي دانه51
3-9. تجزيه و تحليل آماري نتايج 51
فصل چهارم: نتايج و بحث52
4-1. درصد سبز مزرعه54
4-2. تعداد بوته در واحد سطح56
4-3. تعداد پنجه در بوته 59
4-4. تعداد سنبله در بوته 62
4-5. تعداد دانه در سنبله 64

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

4-6. تعداد گره در ساقه اصلي 67
4-7. ارتفاع بوته69
4-8. عملكرد بيولوژيك (بيوماس)72
4-9. عملکرد کاه و کلش74
4-10. وزن هزار دانه77
4-11. عملکرد دانه79
4-12. شاخص برداشت82
4-13. وزن محصول کرت 85
4-14. درصد پروتئين دانه 88
4-15. شاخص سختي دانه 90
4-16. همبستگي بين عملکرد دانه با برخي صفات آزمايش92
4-16-1. همبستگي بين عملکرد دانه و ارتفاع بوته93
4-16-2. همبستگي بين عملکرد دانه و تعداد دانه در سنبله93
4-16-3. همبستگي بين عملکرد دانه و شاخص برداشت94
4-16-4. همبستگي بين عملکرد دانه و تعداد سنبله در بوته94
4-16-5. همبستگي بين عملکرد دانه و عملکرد کاه و کلش94
4-16-6. همبستگي بين عملکرد دانه و وزن محصول کرت95
4-17. همبستگي بين ساير صفات مورفولوژيکي95
4-17-1. همبستگي بين ارتفاع بوته و صفات مورفولوژيکي95
4-17-2. همبستگي بين عملکرد بيولوژيک و صفات مورفولوژيکي95
4-17-3. همبستگي بين شاخص برداشت و صفات مورفولوژيکي95

4-17-4. همبستگي بين تعداد سنبله در بوته و صفات مورفولوژيکي96
4-17-5. همبستگي بين تعداد دانه در سنبله و صفات مورفولوژيکي96
4-17-6. همبستگي بين عملکرد کاه و کلش و صفات مورفولوژيکي96
4-17-7. همبستگي بين درصد سبز مزرعه و صفات مورفولوژيکي96
4-17-8. همبستگي بين تعداد گره در ساقه و صفات مورفولوژيکي96
4-17-9. همبستگي بين درصد پروتئين دانه و صفات مورفولوژيکي96
4-18. نتيجه گيري98
4-19. پيشنهادات………………………………………………………………………………………………………………….100
منابع و مأخذ………………………………………………………………………………………………………………102
* منابع فارسي…………………………………………………………………………………………………………….103
* منابع غيرفارسي………………………………………………………………………………………………………..110
ضمائم……………………………………………………………………………………………………………………………….122
فهرست جـداول
عنوان صفحه
جدول (1-1). سطح زير کشت گندم در سال زراعي 87-86 به تفکيک استان ها7
جدول (1-2). برنامه توليد گندم آبي و ديم در شهرستان هاي استان لرستان 8
جدول (3-1). ميزان دماي ماهانه در سال 1387 در دشت سيلاخور38
جدول (3-2). ميزان رطوبت در ماههاي مختلف سال 1387 در دشت سيلاخور39
جدول (4-1). نتايج تجزيه واريانس صفات اندازه گيري شده در آزمايش .53
جدول (4-2). تجزيه همبستگي بين صفات مورد مطالعه97

فهرست اشكال و نمودارها
عنوان صفحه
شكل (3-1). نمايي از جوانه زني بذور در سطح مزرعه آزمايشي44
شكل (3-2). نمايي از سبز شدن بذور در سطح مزرعه آزمايشي44
شكل (3-3). نمايي از پنجه دهي بذور در سطح مزرعه آزمايشي45
شكل (3-4). نمايي از شروع مرحله سنبله دهي در سطح مزرعه آزمايشي45
شكل (3-5). نمايي از تشکيل سنبله در بوته در سطح مزرعه آزمايشي46
شكل (3-6). نمايي از سنبله هاي تشکيل شده در يک کرت آزمايشي46
شكل (3-7). نمايي از تشکيل سنبله ها در سطح مزرعه آزمايشي47
شكل (3-8). نمايي از شروع مرحله رسيدگي در سطح مزرعه آزمايشي47
شكل (3-9). نمايي از مرحله رسيدگي در يک کرت آزمايشي48
شكل (3-10). نمايي کلي از مرحله رسيدگي در سطح مزرعه آزمايشي48
شكل (3-11). نمايي از برداشت محصول در سطح مزرعه آزمايشي49
شكل (3-12). نمايي از برداشت محصول بوسيله کمباين در سطح مزرعه آزمايشي49
شكل (3-13). نمايي از کاه و کلش باقي مانده پس از برداشت محصول50
نمودار (4-1-1). اثر تاريخ كاشت بر درصد سبز مزرعه55
نمودار (4-1-2). اثر نوع رقم بر درصد سبز مزرعه55
نمودار (4-1-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر درصد سبز مزرعه56
نمودار (4-2-1). اثر تاريخ كاشت بر تعداد بوته در واحد سطح 58
نمودار (4-2-2). اثر نوع رقم بر تعداد بوته در واحد سطح 58
نمودار (4-2-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر تعداد بوته در واحد سطح 58
نمودار (4-3-1). اثر تاريخ كاشت بر تعداد پنجه در بوته 61
نمودار (4-3-2). اثر نوع رقم بر تعداد پنجه در بوته 61
نمودار (4-3-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر تعداد پنجه در بوته 61
نمودار (4-4-1). اثر تاريخ كاشت بر تعداد سنبله در بوته 63
نمودار (4-4-2). اثر نوع رقم بر تعداد سنبله در بوته 64
نمودار (4-4-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر تعداد سنبله در بوته 64
نمودار (4-5-1). اثر تاريخ كاشت بر تعداد دانه در سنبله 66
نمودار (4-5-2). اثر نوع رقم بر تعداد دانه در سنبله 66
نمودار (4-5-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر تعداد دانه در سنبله66
نمودار (4-6-1). اثر تاريخ كاشت بر تعداد گره در ساقه اصلي68
نمودار (4-6-2). اثر نوع رقم بر تعداد گره در ساقه اصلي 68
نمودار (4-6-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر تعداد گره در ساقه اصلي68
نمودار (4-7-1). اثر تاريخ كاشت بر ارتفاع بوته71
نمودار (4-7-2). اثر نوع رقم بر ارتفاع بوته71
نمودار (4-7-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر ارتفاع بوته71
نمودار (4-8-1). اثر تاريخ كاشت بر عملكرد بيولوژيك73
نمودار (4-8-2). اثر نوع رقم بر عملكرد بيولوژيك 74
نمودار (4-8-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر عملكرد بيولوژيك74
نمودار (4-9-1). اثر تاريخ كاشت بر عملکرد کاه و کلش76
نمودار (4-9-2). اثر نوع رقم بر عملکرد کاه و کلش76
نمودار (4-9-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر عملکرد کاه و کلش76
نمودار (4-10-1). اثر تاريخ كاشت بر وزن هزار دانه 78
نمودار (4-10-2). اثر نوع رقم بر وزن هزار دانه79
نمودار (4-10-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر وزن هزار دانه79
نمودار (4-11-1). اثر تاريخ كاشت بر عملکرد دانه81
نمودار (4-11-2). اثر نوع رقم بر عملکرد دانه82
نمودار (4-11-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر عملکرد دانه82
نمودار (4-12-1). اثر تاريخ كاشت بر شاخص برداشت84
نمودار (4-12-2). اثر نوع رقم بر شاخص برداشت85
نمودار (4-12-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر شاخص برداشت85
نمودار (4-13-1). اثر تاريخ كاشت بر وزن محصول کرت87
نمودار (4-13-2). اثر نوع رقم بر وزن محصول کرت87
نمودار (4-13-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر وزن محصول کرت87
نمودار (4-14-1). اثر تاريخ كاشت بر درصد پروتئين 89
نمودار (4-14-2). اثر نوع رقم بر درصد پروتئين89
نمودار (4-14-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر درصد پروتئين90
نمودار (4-15-1). اثر تاريخ كاشت بر شاخص سختي دانه 91
نمودار (4-15-2). اثر نوع رقم بر شاخص سختي دانه91
نمودار (4-15-3). اثر متقابل تاريخ كاشت در نوع رقم بر شاخص سختي دانه92
فصل اول
کليات
مقدمه
غلات و بويژه گندم يکي از مهمترين توليدات غذايي براي انسان مي باشند. تقريباً 55% از پروتئين ها،
15% چربي ها،70% گلوسيد و به طور کلي 55-50% کالري مصرف شده توسط انسان در دنيا به وسيله غلات تأمين مي گردد. غلات نقش ويژه و مهمي در الگوي مصرف هر کشوري را در دنيا دارد و به همين دليل از ديرباز حکومت هاي حاکم بر دنيا برخوردي فعال در جهت ازدياد غلات بويژه گندم مورد نياز کشور خود کرده اند. گندم در محدوده وسيعي از شرايط آب و هوايي جهان رشد مي کند و در حقيقت اين گياه از سازگارترين گونه هاي غلات است.
با تحقق پديده اي به نام انقلاب سبز، بعضي از کشورها بويژه هندوستان و ترکيه در آسيا و مکزيک در قاره آمريکا توانستند با افزايش عملکرد گندم به مرحله خودکفايي راه يابند. به طوري که مصرف سرانه هندوستان از 4/23 کيلوگرم در سال 1967 به 50 کيلوگرم در سال 1981 رسيده است (نورمحمدي و همکاران، 1376). در ايران با توجه به اينکه چند سالي بيشتر از خودکفايي گندم نمي گذرد، بنابراين نياز به مطالعات و تحقيقات بيشتر و گسترده تري احساس مي شود تا بتوان ضمن حفظ اين خودکفايي به ميزان عملکرد کشور بيافزاييم. توجه روز افزون جهاني به توليد هرچه بيشتر گندم از يک طرف به منظور تأمين بخشي از نيازهاي بشري و از طرفي جهت خنثي کردن سياست هاي استعمارگرانه ابرقدرت ها در زمينه اين محصول استراتژيک، جهاد عظيمي را در سراسر عالم در زمينه هاي داير کردن زمين هاي باير و افزايش سطح زير کشت و بالا بردن ميزان بهره دهي واحدهاي کشاورزي، ضمن توسعه مکانيزاسيون کشاورزي و حاصلخيزي خاک و اصلاح بذر و تهيه بذور مقاوم و تحول در سيستم آبياري و مبارزه با آفات گياهي و غيره برانگيخته است (خانجاني، 1385 ). مناطق معتدل که لرستان نيز جزء اين مناطق
مي باشد، از شرايط مستعدي براي زراعت گندم برخوردار بوده و بالغ بر 28 درصد از سطح زير کشت گندم آبي را به خود اختصاص داده اند و به دليل برخوردار بودن از شرايط اين اقليم براي رشد گندم، بالاترين رکوردهاي عملکرد از اين استان گزارش شده و همين موضوع اهميت توليد گندم در اين استان را آشکار مي سازد (نجفيان، 1385).
1-1 اهميت گندم
گندم به دليل دارا بودن ويژگي هاي ژنتيكي متفاوت، انعطاف‌پذيري فنوتيپ ها و ژنوتيپ ها و داشتن ارقام مختلف، تقريبا در تمام دنيا كشت مي شود. گندم گرچه يك گياه منطقه معتدله است، اما در مناطق مختلف آب و هوايي كشت مي شود. گندم بين 30 درجه الي 60 درجه عرض شمالي و 27 درجه تا 40 درجه عرض جنوبي قابل كشت است. گندم همچنين تا ارتفاع 3500-3000 متري از سطح دريا و در تبت تا ارتفاع 4270-4570 متري كشت مي شود (نورمحمدي و همكاران، 1377).
تقريباً 350000 گونه گياهي شناخته شده است كه فقط 24 گونه آن (يعني 007/0 درصد) به صورت زراعي و در سطح وسيع كشت مي شوند. احتمالاً گندم (شكل ديپلوئيد آن) و جو، از اولين گياهاني بوده‌اند كه در آغاز كشاورزي مورد استقبال قرار گرفته‌اند. مطالعات باستان شناسي نشان دهنده استفاده از گندم در 15000 سال پيش از ميلاد مسيح مي باشد (رحيميان و همكاران، 1375).
1-2 سطح زير کشت و مقدار توليد:
1-2-1 سطح زير کشت و مقدار توليد در جهان:
ميزان توليد جهاني گندم در سال 2010- 2009 بالغ بر 674 ميليون تن برآورد گرديد كه در مقايسه با 682 ميليون تن توليدي سال 2009- 2008 رتبه دوم را طي 10 سال اخير دارد. فراواني توليد طي دو سال متوالي منجر به افزايش 30 درصدي ذخاير گندم جهان شد كه از سال 2002- 2001 در بالاترين ميزان خود قرار دارد. با در نظر گرفتن بيشترين ميزان عرضه جهاني گندم در طول تاريخ و كاهش 11 درصدي قيمت، احتمال زيادي وجود دارد كه توليد جهاني در سال 2010 با كاهش مواجه گردد.
پيش بيني هاي اوليه دال بر كاهش 3 درصدي سطح زير كشت گندم در كشور آمريكا مي باشد. اگر چه ميزان بارندگي و رطوبت خاك براي كشت گندم در آمريكا مناسب است، اما نگراني زياد در خصوص سرمازدگي گندم در زمستان وجود دارد. كشت گندم در كشور آرژانتين نيز متأثر از اثرات خشكسالي و ماليات محصولات صادراتي مي باشد، اخيراً دولت اين كشور در خصوص تخفيف هاي مالياتي براي توليد كنندگان گندم بحث و بررسي مي نمايد كه نتايج اين تبادل نظر بر وضعيت كشت اين كشور در تابستان جاري تأثير گذار خواهد بود. در زمستان 2009 اگر چه آرژانتين بيشترين گندم را توليد نمود، اما انتظار مي رود عملكرد گندم در سال 2010 تحت تأثير شرايط خشكي و سرما با كاهش مواجه شود (سايت Iran Wheat).
توليد گندم جهان در سال گذشته 597 ميليون تن بود و در سال جاري پيش بيني مي شود به 605 ميليون تن برسد. پيش بيني مي شود توليد در کشور کانادا با 16 درصد افزايش به 26 ميليون تن و در آمريکا با 17 درصد افزايش به 65 ميليون تن برسد. در کشورهاي اتحاديه اروپا توليد با 15 درصد افزايش به 138 ميليون تن و در کشورهاي CIS با بيش از 10 درصد افزايش به 70 ميليون تن خواهد رسيد.
در هندوستان با توجه به اقليم بسيار مناسب در سال جاري توليد به بيش از 76 ميليون تن خواهد رسيد ولي در چين تغيير زيادي پيدا نخواهد کرد و در حد 107 ميليون تن خواهد بود. ايران و قزاقستان با کاهش شديد توليد مواجه خواهند شد. آرژانتين و برزيل نسبت به سال گذشته کمي کاهش محصول خواهند داشت و جمعاً 19 ميليون تن توليد خواهند داشت. در آفريقا توليد کمي بهبود يافته و به نزديک 23 ميليون تن خواهد رسيد. البته پيش بيني توليد در استراليا در سال 2008 اين است که به دو برابر افزايش يافته و به 26 ميليون تن برسد. پيش بيني مي شود واردات ايران، افغانستان، اندونزي، عراق و عربستان به مقدار قابل توجهي افزايش پيدا کند و هندوستان به دليل بارش هاي بسيار خوب، کاهش واردات خواهد داشت. مجموع واردات آفريقا به 30 ميليون تن خواهد رسيد. اصلي ترين صادرکنندگان گندم کشورهاي آمريکا، کانادا، روسيه، اتحاديه اروپا و استراليا خواهند بود. بيش از 40 درصد گندم اروپا مصرف خوراک دام دارد و در آمريکا، استراليا و چين نيز مصرف دامي گندم رو به افزايش است
(سايت مرکز تحقيقات استراتژيک).
1-2-2 سطح زير کشت و مقدار توليد در ايران:
دفتر آمار وزارت كشاورزي آمريكا با توجه به بروز خشكسالي پيش‌بيني كرده است توليد گندم ايران در طي سال 2009 – 2008 با كاهش سه ميليون تني به 12 ميليون تن برسد. در سال قبل بيش از 15 ميليون تن گندم از زمين‌هاي كشاورزي ايران برداشت شده بود. سطح زير كشت گندم در سال 2009- 2008 نسبت به سال قبل 700 هزار هكتار و سطح برداشت نيز 176 كيلوگرم در هر هكتار كاهش پيدا خواهد کرد. در سال قبل 9/6 ميليون هكتار زمين به زيركشت گندم رفته و از هر هكتار 17/2 تن گندم برداشت شده بود. اين رقم در سال 2009 – 2008 به ترتيب به 2/6 ميليون هكتار و 94/1 تن كاهش پيدا مي‌كند.
ميزان توليد جو طي سال‌ 2009 – 2008 نيز با يك ميليون تن كاهش نسبت به سال قبل به دو ميليون تن مي‌رسد. در سال قبل سه ميليون تن جو در ايران توليد شده بود. سطح زير كشت جو از 7/1 ميليون هكتار در سال قبل به 3/1 ميليون هكتار كاهش مي‌يابد و ميزان برداشت نيز از 76/1 تن در هر هكتار در سال قبل به 54/1 تن در هر هكتار طي سال 2009 – 2008 كاهش پيدا مي‌كند. حجم توليد جهاني گندم از 606 ميليون تن در سال قبل به 656 ميليون تن در سال 2009-2008 افزايش پيدا مي‌كند. ميزان جهاني توليد جو نيز از 134 ميليون تن در سال قبل به 141 ميليون تن افزايش پيدا مي‌كند. براساس اين گزارش به‌رغم كاهش توليد گندم و جو در ايران توليد برنج در اين كشور افزايش خواهد يافت و از 18/2 ميليون تن طي سال قبل به 25/2 ميليون تن در سال 2009-2008 افزايش مي‌يابد. سطح زير كشت اين محصول از 630 هزار هكتار در سال قبل به 640 هزار هكتار و ميزان برداشت شلتوك از 524 تن در هر هكتار به 533 تن در هر هكتار افزايش پيدا مي‌كند (سايت فارس نيوز).
اگر چه در برخي سال ها به علت وقوع خشكسالي كاهش زيادي در سطح زير كشت گندم مشاهده شد
(به طوري كه در سال 1378 اين سطح تا 4 ميليون و 739 هزار هكتار كاهش يافت)، اما طبق آخرين آمار وزارت جهاد كشاورزي از حدود 13 ميليون و 50 هزار هكتار اراضي زراعي حدود 9 ميليون و 510 هزار هكتار معادل 91/72 درصد در سال زراعي 84-83 به غلات اختصاص داشته است (كه از اين مقدار 57/43 درصد آن آبياري شده و 43/56 درصد بقيه به صورت ديم بوده است) و 06/73 درصد از كل، سهم گندم به شمار مي رود. بيشترين عملكرد آبي گندم با 5058 كيلوگرم در هكتار متعلق به استان كرمانشاه بوده و استان گلستان با متوسط توليد 2224 كيلوگرم در هكتار در بين استان هاي گندم ديم كار كشور در جايگاه نخست قرار گرفته است. سرانجام با اجراي سياست هاي حمايتي و خدمات پشتيباني دولت ميزان توليد گندم كشور در سال زراعي 84-83 به حدود 14 ميليون و 310 هزار تن رسيد كه 70/69 درصد آن از كشت آبي و مابقي از كشت ديم به دست آمده است و در سال زراعي جاري با حدود يك ميليون تن اضافه توليد، به باشگاه صادركنندگان گندم پيوسته ايم (ماهنامه دام، کشت و صنعت، شماره 94).
در شهرستان بروجرد و در سال زراعي 87-1386 سطح زيركشت گندم 23700 هكتار برآورد شده است كه سهم گندم آبي 9500 هكتار و سهم گندم ديم از اين ميزان 14200 هكتار مي‌باشد. متوسط عملكرد براي گندم آبي3800 کيلوگرم در هکتار و براي گندم ديم 1500 كيلوگرم در هكتار گزارش شده است. همچنين كل توليد گندم در اين سال حدود 626695 تن مي‌باشد (337940 تن گندم آبي و 288755 تن گندم ديم) (جهاد كشاورزي بروجرد، 1387).
جدول 1-1 سطح زير كشت گندم در سال زراعي 87-86 به تفكيك استان‌ها
سطح کشت شده گندم در سال زراعي 87-86 رديفاستانسطح (هکتار)توليد (تن)عملکرد (کيلوگرم/هکتار)آبيديمجمعآبيديمجمعآبيديمجمع1آذربايجان شرقي7408820276527685319483910412129896083/262951/51334/31432آذربايجان غربي84772972681820402451685545830062608/289216/57024/34623اردبيل573191776042349232815492088924904414911/9717/117664/60874اصفهان87369142251015242925131007930259202/334803/70705/40555ايلام4099712802537797993038148374466/194994/2976/22476بوشهر1804714317816122522973185594153294/127262/12956/14027تهران506394655110418349036518385549/362319/78568/44088جيرفت و كهنوج376130376137302707302753/1941053/19419چهارمحال24655271815183665327205108583766/264958/75424/340410خراسان شمالي55409106037161446695585263812219636/125541/49677/175111خراسان رضوي209874955403054144785912991350850437/228009/31346/259312خراسان جنوبي3999453940533955301359566561/238896/24957/263813خوزستان414613041461310892840108928423/2627023/262714زنجان13995459963473958420789029513237368/300631/19699/320215سمنان33562792741489931451004510319032/277513/126745/404216سيستان55359251257871115169171711688641/208063/68304/276417فارس36356661180424746122005315118123517179/33551/24786/360218قزوين632103546098670196312813820445072/31055/22922/333519قم76374038040281101362824678/368022/337401820كردستان304284008574312859163910518519682468/30114/26208/327421كرمان52352052352116241011624136/2220036/222022كرمانشاه848732470593319323120578527239732975/367615/3459/402123كهگيلويه و بويراحمد11828542246605229813154374525057/252069/28426/280524گلستان11483219601831085028850028073456923437/251219/143256/394425گيلان358985902011233853470320069/37369/357326لرستان569361416011985371547507217522692597/271771/50968/322727مازندران956444734542984095611134015229627/428293/24882/677128مركزي629361428002057362313566241129376705/367605/4371/411329هرمزگان9406094063087503087549/3282049/328230همدان862322924543786862615029049035199153/303242/30995/334131يزد242540242547586807586807/3128007/3128
جدول 1-2 برنامه توليد گندم آبي و ديم در شهرستان هاي استان لرستان در سال زراعي 87-86
شهرستانآبيديم

جمع توليد (تن)سطح زير کشت (ha)کاشت با رديفکارکاشت با ديسک و فاروئرآزمون خاک(ha) طرح تغذيه (ha)متوسط عملکرد (kg)توليد
( تن )سطح زير کشت (ha)کاشت مکانيزه کاملکاشت با ساير ادواتآزمون خاک (ha)طرح تغذيه (ha)متوسط عملکرد (kg)توليد (تن)خرم آباد10800700038001080540370039960460003200014000230001150140064400104360
بروجرد95006000350095004253800361001420010000420071035515002130057400
دورود80007000100080040042003360070005000200035017515001050044100
ازنا1300013000-13006504200546001580012000380078039013002054075140
اليگودرز13000900040001300650350045500257001570010000123061513003341078910
سلسله9000700020009004503800342001370010000370045032515002055054750
دلفان1200050007000120060035004200043800300001380023001150150065700107700
کوهدشت97007000270097048538003686030000220008000150075013003900075860
پلدختر420030001200420210360015120102508000225051025513001332528445
جمع کل8920065000242001622044105/3788337940206450144700617501033051656/1398288755626695

فصل دوم
بررسي منابع

محاسبات آماري و نتايج حاصل در مورد ارتباط تاريخ هاي مختلف کاشت گندم پائيزه اميد و تأثير آن بر روي ميزان درصد پروتئين موجود در دانه، چنين نشان داد که حداکثر ميزان پروتئين دانه در تاريخ کاشت 30 مهر و 30 آبان حاصل شده در حالي که در تاريخ کاشت قبل از 30 مهر کمترين مقدار و در فاصله 30 مهر تا 30 آبان نيز کاهش محسوسي از نظر پروتئين مشاهده مي شود (خدابنده، 1371).
رادمهر و همكاران (1378) اعلام كردند كه ژنوتيپ‌ها نسبت به تاريخ‌هاي كاشت عكس‌العمل‌هاي متفاوتي داشتند. ژنوتيپ ديررس استار (Star) در تاريخ كاشت اول، بالاترين عملكرد دانه را توليد نمود. عملكرد اين ژنوتيپ در تاريخ‌هاي كاشت بعدي به علت تأخير در ظهور سنبله و مواجه شدن دوره پرشدن دانه با دماي بالاي آخر فصل، به شدت كاهش يافت.
شرفي‌زاده (1379) اعلام كرد، تأثير تاريخ كاشت و همچنين اثر متقابل تاريخ كاشت و رقم بر عملكرد دانه معني‌دار نبود. بالاترين عملكرد دانه در تاريخ كاشت اول به دست آمد. همچنين عملكرد دانه بر عملكرد ماده خشك كل، تراكم سنبله، طول سنبله و شاخص برداشت همبستگي مثبتي نشان داد.
جعفرنژاد (1379) اعلام كرد، با تأخير در كاشت عملكرد دانه كاهش يافت، اما اختلاف معني‌دار نبود ولي اختلاف عملكرد ارقام در سطح يك درصد معني‌دار بود. مهم‌ترين جزئي از عملكرد كه تحت تأثير تاريخ كاشت قرار گرفت و همچنين در بين ارقام در سطح يك درصد معني‌دار شده بود، تعداد پنجه بارور در هر بوته بود كه با تأخير در كاشت، تعداد آن كاهش يافت.
عبدي (1379) اعلام كرد، چنانچه به هر دليلي كشت گندم به تأخير بيفتد با توجه به پايداري و مقاومت به سرما و دوره رشد كوتاه‌تر بهتر است كه از لاين M75-5 استفاده كرد.
حاجي آخوندي (1379) اعلام كرد، بلندترين ارتفاع گياه مربوط به تاريخ كاشت اول (15 آبان) و با ميانگين 93 سانتي‌متر مي‌باشد. همچنين بيشترين متوسط توليد متعلق به تاريخ كاشت اول با 58/7 تن در هكتار مي‌باشد.
فصيحي و همكاران (1379) اعلام كردند، تأخير در كاشت (احتمالاً با خنك‌تر شدن هوا) باعث طولاني‌تر شدن مرحله سبز شدن نشاها شده، در حالي كه اين تغيير از دهم آبان ماه به دهم آذرماه زمان
پنجه دهي را كاهش داد. در عين حال بين ارقام مورد آزمايش از حيث تعداد روز از كاشت تا گلدهي اختلاف معني‌داري مشاهده نشد، اما بين ارقام از نظر تعداد روز تا گلدهي اختلاف معني‌دار بود. همچنين نتايج حاصله نشان داد كه تأخير در كاشت موجب افزايش در طول دوره پرشدن دانه مي‌شود.
بيرانوند (1380) اعلام كرد، تاريخ كاشت تأثير معني‌داري روي تمام صفحات مورد اندازه‌گيري به استثناي تعداد روز تا رسيدگي بوته، وزن تك دانه و شاخص برداشت باقي گذاشت. با حدود 30 روز تأخير در زمان كاشت، طول دورة موثر پرشدن دانه از 52/39 روز به 28/74 روز افزايش يافت و اين در حالي بود كه سرعت پر شدن دانه از 414/0 ميلي گرم در روز طي تاريخ كاشت اول با حدود 196/0 ميلي‌گرم در روز در تاريخ كاشت چهارم كاهش يافت. به طول انجاميدن طول دورة موثر پرشدن دانه همراه با تأخير در زمان كاشت در مناطقي كه طي انتهاي دورة رشد شرايط آب و هوايي نامساعدي دارند، مي‌تواند به عنوان يك عامل بحراني محسوب ‌شود.
صالحي (1380) اعلام كرد، با تأخير در كاشت عملكرد دانه كاهش يافت، زيرا تعداد خوشه در واحد سطح و وزن هزار دانه كاهش يافت. در حالي كه تعداد دانه در خوشه ثابت باقي ماند.
با توجه به اينكه كشت تأخيري از يافته‌هاي جديد علمي در بخش كشاورزي مي‌باشد، لذا با توجه به اينكه در بيشتر موارد تأخير در كاشت خارج از كنترل زارع مي‌باشد، در اكثر موارد تأخير در كاشت چه در بهار و چه در پاييز موجب كاهش عملكرد مي‌شود. تعيين تاريخ كاشت يعني منطبق كردن شرايط محيطي متناسب با مراحل فنولوژيكي گياه و شرايط آب و هوايي كه مي‌تواند اثر بسيار مهم و تعيين‌كننده‌اي بر عملكرد و نمود ظاهري ارقام داشته باشد (هاشمي جزي، 1381).
افشارمنش (1381) اعلام كرد، وزن هزار دانه ارقام تأثيري بر روي عملكرد نداشت و يك صفت تقريباً ژنتيكي مي‌باشد.
افيوني و همكاران (1381) اعلام كردند، اثر تاريخ كاشت بر عملكرد دانه و تعداد سنبله در مترمربع در سطح يك درصد و بر وزن هزار دانه در سطح 5 درصد معني‌دار و بر تعداد دانه در سنبله غيرمعني‌دار بود. تفاوت ‌بين ارقام از نظر عملكرد دانه و وزن هزار دانه در سطح يك درصد و از نظر تعداد سنبله در مترمربع و تعداد دانه در سنبله در سطح 5 درصد معني‌دار گرديد. ميزان عملكرد دانه در 3 تاريخ كاشت اول، دوم و سوم به ترتيب 8219، 7229 و 4763 كيلوگرم در هكتار بود.
اكبري مقدم و همكاران (1381) اعلام كردند، تاريخ كاشت بر عملكرد دانه، تعداد سنبله در مترمربع، وزن هزار دانه، شاخص برداشت، ارتفاع و بيوماس، تعداد روز تا سنبله رفتن و رسيدن تأثير معني داري داشته است. ارقام مورد بررسي نيز داراي عكس العمل‌هاي متفاوتي بودند. مقايسات ميانگين اثر تاريخ كاشت بر عملكرد دانه ارقام نشان داد كه تاريخ كاشت نقش مؤثري در عملكرد گندم دارد و رعايت تاريخ كاشت براي دستيابي به عملكرد مطلوب الزامي است.
اميني و خدارحمي (1381) اعلام كردند، در بين تاريخ ‌هاي مختلف كاشت، دومين تاريخ كاشت
(20 مهرماه) بالاترين عملكرد را دارا بوده است.
بذرافشان و همكاران (1381) اعلام كردند، تعداد سنبله در مترمربع در تاريخ كاشت 20 آذر بيشترين تعداد و در تاريخ كاشت 20 دي از كمترين تعداد برخوردار بود. تعداد دانه در سنبله و وزن هزار دانه در تاريخ‌هاي كاشت 20 آبان و 20 آذر در گروه برتر قرار گرفتند. ضمن آنكه تفاوت معني‌داري بين آنها مشاهده نشد.
عاشوري (1381) اعلام كرد، اثر تاريخ كاشت بر روي تعداد دانه در سنبله در سطح 1% معني‌دار مي‌باشد.
مقني نصري (1381) اعلام كرد، اثرات تاريخ كاشت كاملاً معني‌دار بوده و تاريخ كاشت اول با متوسط عملكرد 7945 كيلوگرم در هكتار بالاترين عملكرد را دارا بود.
ميوه‌چي لنگرودي و همكاران (1381) اعلام كردند، ارقام از لحاظ پنجه زني داراي تفاوت معني‌داري با هم نبودند و حداكثر عملكرد از رقم پاستور در تاريخ كاشت 15 آذرماه با عملكرد 7877 كيلوگرم در هكتار به دست آمد.
خليلي زاده (1381) اعلام كرد، تأخير در كاشت به خصوص اگر تأخير بيش از حد باشد آنچه را كه بيش از همه تحت تأثير قرار مي‌دهد، عملكرد است كه باعث كاهش آن مي‌شود.
عابديني اصفهاني (1381) اعلام كرد، اثر تاريخ كاشت در سطح احتمال 1% معني دار ولي عامل رقم و ميزان بذر و نيز اثرات متقابل غير معني‌دار بود. بيشترين عملكرد از تاريخ كاشت دوم (15 آبان) با 75/5 تن در هكتار به دست آمد. همچنين مشخص شد كه تأخير در كاشت، تعداد روزهاي پرشدن دانه، ارتفاع و وزن هزار دانه را كاهش مي‌دهد.
خدابنده (1382) اعلام كرد، در هر منطقه هرگاه كشت گندم در فصل بهار يا پاييز با توجه به شرايط جوي و عوامل ديگر به موقع انجام نشود،‌ اين تغيير زمان كاشت موجب كاهش ارزش نانوايي گندم حاصله خواهد شد.
حيدري شريف‌آبادي (1382) اعلام كرد، از مهمترين محدوديت‌هاي زراعي و تنگناهايي كه براي كشت گندم وجود دارد مي‌توان به سرما، تأخير در كاشت، بالا بودن دما، همراه با نبود ارقام مناسب براي كشت در شرايط مختلف و مناسب هر منطقه اشاره كرد كه در اينجا اگر تأخير در كاشت زياد باشد عملكرد را به مقدار بيشتري كاهش خواهد داد.
نور محمدي و همكاران (1382) اعلام كردند، خشكي هم جزء عواملي است كه روي رشد گياه اثر گذاشته و توليد محصولات زراعي را محدود مي‌كند، در صورتي كه در كاشت محصول، تأخيري صورت گيرد و هر چه اين تأخير در كاشت با زمان كاشت مطلوب بيشتر فاصله داشته باشد، گياه در مراحل آخر رشد خود بيشتر با اين خشكي مواجه خواهد شد.
خدابنده (1382) اعلام كرد، در صورتي كه كشت گندم با تأخير صورت گيرد بايد عمق كاشت را بيشتر در نظر گرفت تا سرما موجب از بين رفتن جوانه اوليه نشود كه در اين حالت نه تنها جوانه اوليه ديرتر ظاهر شده بلکه به همان نسبت ديرتر از خاك خارج مي‌گردد و باعث مي‌شود كه رشد و نمو آن كمتر از بوته‌هايي باشد كه در عمق مناسب كاشته شده‌اند.
ممتازي (1382) اعلام كرد، تاريخ كاشت اثر معني‌داري بر عملكرد دانه، تعداد سنبله در مترمربع، تعداد دانه در سنبله و وزن هزار دانه داشت. برهم كنش تاريخ كاشت و تراكم بوته نشان داد در شرايطي كه كشت گندم تا حدي به تأخير بيفتد، افزايش تراكم بوته مي‌تواند موجب بهبود عملكرد دانه گردد.
امام (1383) اعلام كرد، تأخير در كاشت موجب كاهش ارتفاع بوته، تعداد پنجه در هر بوته و طول دوره نموي بوته‌ها مي‌شود.
مؤيدي (1384) اعلام كرد، عامل تاريخ كاشت در سطح آماري 1% تأثير معني‌داري بر عملكرد دانه، عملكرد بيولوژيك، شاخص برداشت، تعداد سنبله در واحد سطح، وزن هزار دانه و ارتفاع بوته داشت. بيشترين و كمترين عملكرد دانه به ترتيب مربوط به تاريخ‌هاي كاشت 15 آبان و 5 آذر با ميانگين‌هاي 8008 و 7459 كيلوگرم در هكتار بود. بيشترين تعداد سنبله در مترمربع (381) و وزن هزار دانه (8/43) به تاريخ كاشت 15 آبان اختصاص داشت. كمترين آنها هم به ترتيب به (331) سنبله و (8/35) گرم به تاريخ كاشت 5 آذر اختصاص داشت.
تجمع گروه هاي متفاوت پروتئيني به شدت ناهمزمان است و به تبع آن هم موازنه و هم ميزان اجزاء متفاوت پروتئين در طول مدت رشد دانه تغيير مي کند (کافي و همکاران، 1384).
شريعتي نيا (1384) اعلام كرد، تاريخ كاشت و اختلاف ارقام از نظر عملكرد دانه بسيار معني‌دار بود. بيشترين عملكرد دانه از تاريخ كاشت 5 آذر با 6450 كيلوگرم درهكتار و كمترين عملكرد دانه ازتاريخ كاشت 20 آبان با 2480 كيلوگرم در هكتار به دست آمد. بررسي اجزاء عملكرد نشان داد كه تعداد سنبله، تعداد دانه در سنبلچه در تاريخ كاشت 5 آذر حداكثر بود، اما وزن هزار دانه در تاريخ 5 آبان حداكثر مقدار را نشان داد.
مهرور (1385) اعلام كرد، تأخير در كاشت باعث كاهش عملكرد گندم نان در رقم شيراز شد.
نيكوسرشت (1385) اعلام كرد، اثر معني داري در سطح احتمال 1% بين سطوح تاريخ كاشت، ارقام و
اثر متقابل آنها وجود دارد. همچنين بيشترين عملكرد در تاريخ كاشت اول به دست آمد كه تاريخ آن
20 مهرماه بود و بعد از اين تاريخ كاشت با كاهش عملكرد در تمامي تاريخ‌هاي كاشت مواجه بوديم.
بيشترين و كمترين عملكرد دانه به ترتيب مربوط به تاريخ كاشت اول با 23/7 تن در هكتار و تاريخ كاشت چهارم با 99/3 تن در هكتار بود.
توحيدي‌نژاد (1385) اعلام كرد، بين تاريخ‌هاي مختلف كاشت در سطح آماري 1% اثر معني‌داري بوده و بيشترين عملكرد دانه از تاريخ كاشت اول (اول آذر) با 7616 كيلوگرم در هكتار به دست آمد كه نسبت به تاريخ كاشت آخر (1 دي ماه) نزديك به 60 درصد برتري داشت. رقم فلات با ميانگين توليد 7 تن در هكتار بيشترين عملكرد را نشان داد.
مظاهري (1385) اعلام كرد، بين تاريخ‌هاي كاشت در سطح آماري اختلاف معني‌دار بوده و بيشترين عملكرد از تاريخ كاشت اول (15 آبان) به دست آمد در حالي كه تاريخ كاشت آخر (15 دي ماه) كمترين عملكرد را نشان داد. همچنين در تمامي ارقام تأخير در كاشت سبب افت عملكرد مي‌شود.


دیدگاهتان را بنویسید