گردشگري ورزشي جاذبه هاي ورزشي:
در اين تحقيق به منظور جمع آوري اطلاعات در رابطه با گردشگري ورزشي و جاذبه هاي ورزشي از پرسشنامه محقق ساخته در رابطه با عوامل مؤثر بر توسعه گردشگري ورزشي سواحل با تأکيد بر جاذبه ها و ورزش هاي آبي و ساحلي جمع آوري خواهد شد.
فصل دوم
ادبيات و پيشينه تحقيق
2-1. مقدمه
مطالب اين فصل حاوي چکيدهايي ازآنچه که پيرامون موضوع پايان نامه وموضوع هاي مشابه درکتابها،مقالات وتحقيقات وجوددارد،مي باشد. به طوريکه بخش اول اين فصل مربوط به مباني نظري در رابطه با گردشگري و توريسم ورزشي مي باشد. در بخش ديگر اين فصل به تحقيقات انجام شده در رابطه با متغيرهاي تحقيق به عنوان پيشينه تحقيق اشاره خواهد شد.
2-2. تعاريف گردشگري
واژه توريسم “Tourism” بر گرفته از واژه لاتين “Tonar” و واژه يوناني “Tornos” که به معني چرخ يا شيئي مدور است که حول يک محور مرکزي حرکت مي کند و “Ism” به عنوان يک عمل يا فرآيند تعريف مي گردد. و در نتيجه واژه توريسم به معني فرآيند ترک و بازگشت به نقطه اي مشابه مي باشد و يک تور سفري است که به نقطه اوليه آن بر مي گردد(فرقاني، 85).
لازم به ذکر است که گردشگري داراي مفاهيم متفاوتي از ديدگاه صاحب نظران مختلف است و يک تعريف جامع و واحد پذيرفته شده جهاني براي آن وجود ندارد و لذا با جستجو در متون مختلف در زمينه گردشگري تعاريف متفاوتي را مي توان مشاهده نمود. با اين وجود به تعاريف مختلفي که در سمينارها و اجتماعات بين المللي و يا توسط افراد مختلف ارائه شده در زير اشاره مي گردد:
– در سال 1991 در کنفرانس بين المللي گردشگري در اتاواي کانادا که با حضور متخصصين 90 کشور جهان و به همت سازمان جهاني گردشگري برگزار گرديد، تعريف زير از گردشگري ارائه گرديد: فعاليت هاي افراد در حال سفر که از محيط زندگي معمول خود براي مدتي کمتر از يک دوره زماني خاص خارج شده وهدف از اين سفر ديدن مکان هاست تا کسب در آمد(تورسو،2002).
– پروفسور هانزيکروکراف(1995) تعريف فني زير را از گردشگري ارائه داده اند: گردشگري کليه روابط و پديده هايي است که از اقامت افراد غريبه ناشي مي شود. اين اقامت به معني ايجاد يک اقامت دائمي نبوده و ارتباطي با فعاليت هاي در آمد زا ندارد(باتيا، 1995).
– انجمن گردشگري بريتانيا نيز گردشگري را بدين صورت تعريف کرده است: گردشگري حرکت کوتاه مدت و موقت مردم به مقصد هايي خارج از محل معمول زندگي و کار آنهاست و آن ها در حين اقامت در آن مقاصد فعاليت ها، بازديد ها و گردش هايي را با اهداف مختلف انجام مي دهند(باتيا، 1995).
– گردشگري: عبارت است از فعاليت افرادي که براي استراحت، تفريح، ديدار دوستان و خويشاوندان، تجارت و امور حرفه اي درمان بيماري، انگيزه هاي مذهبي و زيارتي و مانند اين ها به خارج از محيط زندگي خويش سفر مي کنند و حداقل يک شب و حداکثر براي يک سال به طور متوالي در آنجا به سر مي برند(ملک اخلاق، 1382).
– اما مهم ترين و بهترين تعريفي که در تحقيقات گردشگري ورزشي ارائه و مورد پذيرش قرار گرفته است به قرار زير مي باشد: جا به جايي موقت افراد از محل زندگي و کارشان که شامل کسب تجاربي متفاوت از تجارب زندگي روزمره بوده و به عنوان بخشي از تعطيلات و يا يک بخش فرعي از يک مسافرت تجاري باشد(استاندون، 1999).
گردشگران بر اساس مبدا و مقصد سفر خود به سه دسته تقسيم مي شوند:
1- گردشگران داخلي9 : به ساکنان منطقه يا جامعه خاص اطلاق مي شود که فقط در داخل منطقه خود سفر مي کنند.
2- گردشگران خارج به داخل10 : به افرادي غير از ساکنان يک جامعه خاص، که به آن منطقه سفر
مي کنند اطلاق مي شود.

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

3- گردشگران داخل به خار
: به افراد ساکن در يک جامعه که به منطقه اي خارج از منطقه سکونت خود سفر مي کنند اطلاق مي شود(تورسو،2002).
2-3. انواع توريسم (گردشگري)
درباره انواع و اقسام گردشگري، آنچه از مطالعه آثار و آراء صاحب نظران اين حوزه بدست مي آيد اين است که توافق جامعي در باره انواع گردشگري ميان آن ها وجود ندارد و هر کدام از صاحب نظران با توجه به زاويه ديد خود گونه هايي از فعاليت ها را فعاليت هاي گردشگري دانسته و بر حسب ديد خود آن ها را تقسيم بندي نموده اند. مثلاً يکي بر اساس انگيزه هاي مسافران به تقسيم بندي پرداخته و ديگري بر اساس عوامل ديگر مانند زمان (توريست تابستاني و يا زمستاني) يا نوع فعاليت (تجاري، فرهنگي و…) اما در اينجا به توضيح مهم ترين انواع آن از ديدگاهي کلي مي پردازيم(فرقاني، 85).
2-3-1. توريسم تفريحي
اين نوع از گردشگري افراد يا دسته هايي را در بر مي گيرد که با هدف تفريح، استراحت،گذراندن تعطيلات، استفاده از آب و هواي گرم تر يا خنک تر از سرزمين خود به سفر مي روند. گاهي هدف از سفر ديدار اقوام و دوستان مي باشد که ضمن آن استراحت و تفريح نيز مورد نظر است. اين گونه سفر ها در طبقه بندي گردشگري تفريحي قرار مي گيرد(ديباچي،71).
2-3-2. توريسم درماني
منظور از گردش و مسافرت براي درمان، رفتن به مکان هايي است که فرد بتواند از خدمات پزشکي و بهداشتي آن مکان استفاده نمايد مراکزي که داراي چنين توانايي هايي باشند، کشش زيادي براي جذب مسافر دارند، بخصوص افراد سالمند و پا به سن گذاشته از متقاضيان چنين مراکزي هستند. گروه هاي متفاوتي از اين دست قابل بررسي است اما نمونه هاي اصلي چنين سفر هايي را مي توان در سه گروه مراقبت بهداشتي، زيبايي اندام و گذراندن دوره نقاهت و بازپروري تقسيم بندي وبررسي کرد.
2-3-3. توريسم ورزشي
هر نوع مسافرتي که به منظور فعاليت هاي ورزشي باشد توريسم ورزشي گفته مي شود مانند اسکي، قايقراني، شکار، شرکت در مسابقات ورزشي، تماشاي مسابقات و… . (ديباچي،71).
2-3-4. توريسم فرهنگي
تمايل براي سفر به جهت ياد گيري درباره ديگر مردم و فرهنگ آن ها هميشه يک انگيزه اصلي بوده است. توريسم فرهنگي براي آشنايي با فرهنگ و رسوم و هنر ملل و آثار تاريخي و مطالعه تاريخي و نظاير آن صورت مي گيرد(جعفري،2000).
2-3-5. توريسم تجارتي
مهم ترين سفرهايي که تحت اين عنوان صورت مي گيرد عبارتند از سفرهايي که افراد براي شرکت در بازارهاي مکاره و نمايشگاه هاي بين المللي کالا و صنايع و يا سرکشي و بازديد از تأسيسات کارخانجات مختلف و نظاير آن ها مي نمايند(ديباچي،71).
2-3-6. توريسم سياسي
مسافرت به منظور شرکت در جشن هاي ملي و مراسم ويژه و کنگره ها و کنفرانس هاي سياسي
” توريسم سياسي ” خوانده مي شود(ديباچي،71).
2-3-7. توريسم زيست محيطي يا طبيعت گرا 11
به عنوان توريسمي تعريف مي شود که شامل سفر به نواحي طبيعي نسبتاً تقسيم نشده و آلوده نشده با اهداف خاص مطالعاتي يا لذت بردن از گياهان و حيوانات وحشي آنجاست(جعفري،2000).
تأکيد توريست طبيعت گرا بر جاذبه هاي طبيعي است. گردشگر طبيعت گرا علاقمند به شگفتي هاي جهان هستي همچون آبشار ها، جنگل ها، کوهستان ها، کوير ها، صحرا ها و ساير جاذبه هاي طبيعي است. فعاليت گردشگران طبيعت گرا پياده روي، عکس برداري، کوه نوردي و اردو زدن در محيط هاي طبيعي و لذت بردن از جلوه هاي طبيعت است(ديباچي،71).
2-3-8. توريسم مذهبي
توريسم مذهبي نوعي از توريسم است که انگيزه اوليه و يا بخشي از آن انگيزه مذهبي باشد. در اين نوع توريسم انگيزه اساسي زيارت اماکن مقدس و متبرکه يا ديدار از نقاط و بقاياي آثار مذهبي
مي باشد.
2-3-9. توريسم خريد12
مسافرت در ممالک ديگر با هدف واضح خريد کالاهايي است که يا کمياب هستند و يا به سختي در کشور محل اقامت پيدا مي شوند. اين سفر ممکن است که به مقصد خريد براي مصرف شخصي و يا براي فروش آن اجناس و يا دست يافتن به سودي قابل توجه باشد.
2-3-10. توريسم مجازي13
گردشگري الکترونيکي يا مجازي حضور در سرزمين ديجيتالي وب و مشاهده فايل هاي تصويري، صوتي و متني از دنياي واقعي اطراف ماست. سايت “Google Earth” به عنوان نمونه اي از سايت هايي است که شما با يک کليک و انتخاب شهر مورد نظر مي توانيد به آنجا سفر کنيد. بسياري از موزه ها همچون موزه لوور پاريس را مي توانيد از طريق اينترنت ديدن کنيد.
شبکه هاي تلويزيوني ويژه اي امروزه در اختيار مخاطبان قرار گرفته که صرفاً به معرفي جاذبه هاي توريستي مناطق مختلف جهان و امکانات موجود در آن منطقه مي پردازند که نوعي از سفر هاي مجازي مي باشد.
2-3-11. توريسم باستان شناسي14
يکي از اشکال توريسم فرهنگي است که در آن فعاليت هاي توريستي به وسيله علاقه براي فهميدن نکاتي درباره مسائل تاريخي و باستاني برانگيخته مي شود. کشورهايي مانند مصر، يونان، مکزيک و پرو از مراکز اصلي اين نوع توريسم هستند. ايران نيز با توجه به آثار و ابنيه و تاريخ کهن خود مي تواند به يکي از جذاب ترين مقاصد سفر براي اين نوع از توريست ها بدل گردد(ديباچي،71).
2-4. تعاريف ورزش
کلمه Sportدر واقع از کلمه disport مشتق شده که به معني جا به جايي يک شخص است همچنين کلمه ورزش در بر گيرنده تغيير توجه مردم از سختي ها و فشار هاي زندگي روزمره است(هنرور،1383).
ارائه تعريف جامع و واحد از ورزش، همانند گردشگري بسيار دشوار و غير ممکن است. محققان مختلف تعاريف بسيار متفاوتي از ورزش ارائه کرده اند و اختلاف سليقه هاي زيادي در بين نظرات آنان وجود دارد و بيانگر ديدگا هاي متفاوت آنان نسبت به ورزش مي باشد.
مظفري و پور سلطاني زرندي (1384) در کتاب اصول و فلسفه تربيت بدني، دو تعريف از ورزش ارائه کرده اند :
– ورزش نوعي بازي سازمان يافته است که در آن تمرين و حرکات به منظور تقويت قواي جسماني و روحي و کسب مهارت اجرا مي شود و در اين وسيله تربيتي معمولاً مسابقه ورقابت به عنوان انگيزه مطرح است(هنرور،1383).
– ورزش عبارت است از فعاليت هاي رقابتي مربوط به مهارت هاي بدني که براي حصول به نتايج خاصي انجام مي شود.
– کواکلي15 (1998) ورزش را از نقطه نظر جامعه شناختي 16 به صورت زير تعريف کرده است:
– فعاليت هاي رقابتي سازمان يافته که شامل فعاليت بدني شديد يا مهارت هاي فيزيکي نسبتاً پيچيده بوسيله افرادي است که بوسيله ترکيبي از تقويت هاي لذت بخش دروني و بيروني تحريک مي شوند.
و اندزواگ17 (1998) ورزش را اينگونه تعريف مي کند:
– ورزش نوعي فعاليت جسمي رقابتي است که از تجهيزات و امکانات و يژه اي با ابعاد زماني و مکاني واحد بهره مي گيرد و تلاش براي کسب رکورد اهميت بسيار چشم گيري دارد (مجتبوي،1381).
– پيز، فيلدينگ و ميلر18 (1999) ورزش را اينگونه تعريف مي کنند: هر گونه فعاليت، تجربه،
فعاليت هاي شرکت هاي تجاري در جهت ايجاد تناسب اندام، تفريح و فعاليت هاي قهرماني يا اوقات فراغت (مجتبوي،1381).
– ورزش عبارت است از استادي در مهارت و آمادگي جسماني (سافيلد،2000).
لازم به ذکر است که براي تأمين مقاصد گردشگري ورزشي که در بر گيرنده ورزش هاي سازمان يافته و غير سازمان يافته رقابتي و تفريحي مي باشد و در بعضي از اين موقعيت ها ممکن است که نياز کمي به قوانين و مقررات و يا رقابت وجود داشته باشد. لذا تعريف مورد قبول کارشناسان از ورزش در اين حوزه به قرار زير است:
تمامي فعاليت هاي بدني رقابتي و غير رقابتي که فرد يا افراد آن ها را به صورت سازمان يافته و غيرسازمان يافته انجام مي دهند و دليل انجام آن مي تواند شامل لذت بردن، سلامتي، تمرين و يا بالا بردن سطح اجرا تا حد عالي باشد (تايلور،2002).
2-5. تعاريف گردشگري ورزشي
پس از بررسي و آشنايي با مفاهيم و تعاريف گردشگري و ورزش از ديدگاه هاي مختلف به عنوان پيش زمينه و مقدمه، در اينجا بررسي مفاهيم و مباني نظري گردشگري ورزشي انجام مي شود.
در ارتباط با تعاريف و مفاهيم مرتبط با گردشگري ورزشي محققان مختلف تعاريف مختلف و دسته بندي هاي گوناگوني را ارائه کرده اند و کارهاي تحقيقاتي مختلفي را در اين زمينه انجام داده اند. اين کارها در بعضي از نکات و موضوعات مشترک بوده و در بعضي از جنبه ها تفاوت هايي با هم دارند. براي درک بهتر مفهوم گردشگري ورزشي و ابعاد مختلف آن در اين قسمت نظرات و تعاريف ارائه شده توسط محققان و صاحب نظران مختلف ذکر مي شود:
– تماشا و يا شرکت در فعاليت هاي بدني در ايام تعطيلات.
– انجام سفري از قبل برنامه ريزي شده براي مشارکت يا حضور در يک فعاليت ورزشي (تورسو،2002).
– تجربه اي است که بر مجموعه اي از خدمات مورد نياز جهت انجام سفرهاي موقتي و غيرشغلي به مقاصد ويژه براي کسب تجارب فرهنگي ورزشي تمرکز دارد.
– گردشگري ورزشي شامل هر گونه سفر از محل اقامت جهت شرکت در يک فعاليت ورزشي تفريحي يا رقابتي، مشاهده ورزشي در سطوح آماتور يا حرفه اي و يا بازديد و مشاهده يک جذابيت ورزشي مي باشد(علمدار،1384).
– سفري تفريحي که در آن افراد به طور موقتي از اجتماع محدوده زندگي خود براي مشارکت در فعاليت هاي بدني، تماشاي فعاليت هاي بدني و يا تکريم جذابيت هاي مرتبط با فعاليت هاي بدني، دور مي شوند.
– سفري که به دلايل غيرشغلي براي مشارکت يا مشاهده فعاليت هاي ورزشي به محلي دور از محدوده زندگي روزمره انجام مي گيرد.

و سر انجام تعريفي از کتاب گردشگري ورزشي استنديون و دي ناپ19 (1999)که به عنوان جامع ترين تعريف توسط اين پژوهش مدنظر قرار گرفته است:
– مشارکت فعال يا غيرفعال در تمام اشکال فعاليت ورزشي که به صورت اتفاقي يا برنامه ريزي شده ، با دلايل تجاري يا غير تجاري، که لازمه آن سفر به مکاني خارج از محل زندگي و کار روزمره باشد(استنديون و دي ناپ،1999).
تعاريف گردشگر ورزشي
– يک بازديد کننده موقتي که حداقل 24 ساعت در منطقه برگزاري رويداد ورزشي اقامت نموده، هدف اصلي او از سفر مشارکت در ديدار بوده و ممکن است جذابيت هاي ثانويه را نيز مدنظر داشته باشد (نوگاوا،1996).
– افراد يا گروه هايي که در حين سفر و يا اقامت خود در محلي خارج از محيط زندگي خود به طور فعال و يا غيرفعال در يک ورزش تفريحي يا رقابتي شرکت مي نمايند (گامون،1997).
– فرد يا افرادي که به مکان هايي خارج از محل زندگي خود سفر و اقامت مي کنند و انگيزه اصلي آنان مشارکت فعال و يا غيرفعال در يک ورزش تفريحي يا رقابتي باشد (هاتبويس،2004).
معمولاً در کتب و مقالات و اسناد موجود درباره گردشگري ورزشي، مسافرين زير به عنوان گردشگرورزشي محسوب مي گردند:
* شرکت کنندگاني که به عنوان ورزشکار در يک رقابت ورزشي (بين المللي، ملي، منطقه اي، دوستانه و…) حضور مي يابند.
* شرکت کنندگاني که به عنوان ورزشکار در يک فعاليت ورزشي تفريحي حضور مي يابند.
* بينندگان و تماشاچيان يک رويداد ورزشي (رقابتي و تفريحي).
* شرکت کنندگاني که به عنوان کادر اجرايي، فني و سازمان دهنده در يک رويداد حضور
مي يابند مانند داوران، مربيان و سرپرستان و غيره.
* افرادي که در سمينار ها و کنفرانس هاي ورزشي حضور مي يابند.
* افرادي که جهت شرکت در کلاس هاي مربيگري، داوري و… مربوط به ورزش، سفر مي کنند.


پاسخ دهید