1-7-1 تعاريف مفهومي8
1-7-2 تعاريف عملياتي9
فصل دوم: مروري بر ادبيات و پيشينه تحقيق
2-1- مقدمه11
2-2- مباني نظري11
2-2-1 نقش بانوان در جامعه11
2-2-2 مشکلات و معضلات اساسي خانم ها در جامعه ي امروز12
2-2-3 نقش زنان در توسعه13
2-2-4 ورزش13
2-2-5 زير شاخه هاي ورزش15

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

2-2-5-1 ورزش قهرماني15
2-2-5-2 ورزش آموزشي16
2-2-5-3 ورزش غيررسمي16
2-2-5-4 ورزش درون بخشي16
2-2-5-5 ورزش برون بخشي17
2-2-5-6 ورزش باشگاهي17
2-2-6 ورزش همگاني17
2-2-6-1 تاريخچه ورزش همگاني18
2-2-6-2 اجزا ورزش همگاني20
2-2-6-3 عوامل انگيزاننده براي شرکت در ورزش همگاني20
2-2-6-4 ورزش همگاني در ايران23
2-2-6-5 اوقات فراغت و ورزش همگاني24
2-2-7 ورزش بانوان25
2-2-8 مزاياي ورزش براي بانوان27
2-2-9 ورزش بانوان در ايران28
2-2-9-1 دلايل ضعف ورزش بانوان در ايران30
2-2-9-2 رشد ورزش بانوان در ايران30
2-3- پيشينه تحقيق31
2-3-1 تحقيقات انجام شده در داخل کشور31
2-3-2 تحقيقات انجام شده در خارج از کشور34
2-4- جمع بندي35
فصل سوم: روش اجراي تحقيق
3-1- مقدمه38
3-2- روش تحقيق38

3-3- جامعه آماري، روش نمونه‏گيري و حجم نمونه38
3-4- روش و ابزار گردآوري داده‏ها38
3-5- روش‌هاي آماري39
فصل چهارم: تجزيه و تحليل داده ها
4-1- مقدمه41
4-2- يافته هاي توصيفي41
4-2-1 وضعيت سني شرکت کنندگان در تحقيق41
4-2-2 وضعيت تحصيلي شرکت کنندگان در تحقيق42
4-2-3 روزانه چه ميزان به ورزش مي پردازيد؟42
4-2-4 سابقه عضويت در تيم هاي ورزشي43
4-2-5 سطح عضويت در تيم شرکت کنندگان در تحقيق43
4-2-6 وضعيت کسب درآمد از ورزش44
4-2-7 وضعيت کسب درآمد از ورزش44
4-2-8 ميزان درآمد ماهيانه45
4-2-9 ميزان هزينه مصرفي ماهيانه براي ورزش45
4-2-10 ميزان آگاهي از فوايد ورزش همگاني46
4-3- يافته هاي استنباطي47
4-4- بررسي سؤالات53
فصل پنجم: بحث و نتيجه‌گيري
5-1- خلاصه تحقيق58
5-2- يافته هاي توصيفي58
5-3- يافته هاي استنباطي59
5-4- بحث و نتيجه گيري60
5-4-1 بحث و نتيجه گيري سوال اول تحقيق60
5-4-2 بحث و نتيجه گيري سوال دوم تحقيق61
5-4-3 بحث و نتيجه گيري سوال سوم تحقيق62
5-4-4 بحث و نتيجه گيري سوال چهارم تحقيق63
5-4-5 بحث و نتيجه گيري سوال پنجم تحقيق64
5-4-6 بحث و نتيجه گيري سوال ششم تحقيق65
5-5- پيشنهادات66
5-5-1 پيشنهادات برخواسته از تحقيق66
5-5-2 پيشنهادات به محققين ديگر67
منابع و مآخذ68
فهرست منابع فارسي68
فهرست منابع انگليسي71
پيوست ها72
پيوست الف) اطلاعات فردي72
پيوست ب) ميزان اطلاعات از ورزش همگاني73
پيوست ج) بررسي راهکارهاي مديريتي ارتقا و توسعه ورزش همگاني73
پيوست د) بررسي راهکارهاي فرهنگي ارتقا و توسعه ورزش همگاني74
پيوست هـ) بررسي راهکارهاي مرتبط با زيرساختها و امکانات ارتقاو توسعه ورزش همگاني74
پيوست و) بررسي راهکارهاي آموزشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني75
پيوست ز) بررسي راهکارهاي پژوهشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني75
پيوست ح) بررسي راهکارهاي اقتصادي ارتقا و توسعه ورزش همگاني75
چکيده انگليسي 76

فهرست جداول
عنوان شماره صفحه
جدول (4-1): ميزان آگاهي آزمودني ها از فوايد و فعاليت هاي همگاني46
جدول (4-2): آزمون بارتلت و شاخص KMO براي بررسي کفايت نمونه47
جدول (4-3): اشتراک اوليه و اشتراک استخراجي48
جدول (4-4): اشتراک اوليه و اشتراک استخراجي بعد حذف عوامل49
جدول (4-5): مقادير ويژه و واريانس عامل ها50
جدول (4-6): ماتريس پس از چرخش واريکماس51
جدول (4-7): دسته بندي متغيرها52
جدول (4-8): راهکارهاي مديريتي ارتقا و توسعه ورزش همگاني53
جدول (4-9): متغيرهاي مرتبط با راهکارهاي فرهنگي ارتقا و توسعه ورزش همگاني53
جدول (4-10): راهکارهاي مرتبط با زير ساخت ها و امکانات ارتقا و توسعه ورزش همگاني54
جدول (4-11): متغيرهاي مرتبط با راهکارهاي آموزشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني55
جدول (4-12): راهکارهاي پژوهشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني55
جدول (4-13): راهکارهاي اقتصادي ارتقا و توسعه ورزش همگاني56
فهرست نمودارها
عنوان شماره صفحه
نمودار (4-1): وضعيت سني شرکت کنندگان در مطالعه41
نمودار (4-2): وضعيت تحصيلي شرکت کنندگان در مطالعه42
نمودار (4-3): ميزان ورزش روزانه آزمودني هاي تحقيق42
نمودار (4-4): سابقه حضور در تيم شرکتکنندگان در تحقيق43
نمودار (4-5): سطح عضويت در تيم شرکت کنندگان در تحقيق43
نمودار (4-6): کسب درآمد از ورزش بانوان شرکت کننده در تحقيق44
نمودار (4-7): وضعيت کسب درآمد از ورزش بانوان شرکت کننده در تحقيق44
نمودار (4-8): ميزان درآمد ماهيانه شرکت کنندگان در تحقيق45
نمودار (4-9): ميزان هزينه ماهيانه شرکت کنندگان در تحقيق براي ورزش45
نمودار (4-10): نمودار Scree براي مقادير ويژه50
چكيده
هدف تحقيق حاضر بررسي راهکارهاي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان بود. مطالعه حاضر از نظر هدف کاربردي بود و با توجه به ماهيت موضوع، به روش توصيفي – تحليلي و بصورت ميداني اجرا شد. جهت گردآوري دادهها از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شد که روايي محتوايي آن از طريق نظرات هشت تن از اساتيد خبره و روايي سازه آن از طريق تحليل اکتشافي مورد تاييد قرار گرفت. پايايي دروني پرسشنامه نيز با توزيع 50 پرسشنامه و با استفاده از آزمون آلفاي کرونباخ 86/0 بدست آمد. جامعه آماري تحقيق حاضر، شامل 7000 دانشجوي دختر دانشگاه آزاد اسلامي شهر کرمان در سال تحصيلي 92-91 بود که از ميان آنها با توجه به جدول مورگان تعداد 370 دانشجو به صورت نمونه گيري تصادفي ساده انتخاب شد. از آمار توصيفي براي توصيف ويژگيهاي جمعيت شناختي و از آزمون تحليل عاملي براي دسته بندي و تعيين اولويت راهکارهاي ارتقا و توسعه استفاده شد. نتايج تحقيق نشان داد که در ميان راهکارهاي مديريتي افزايش سرانه ورزشي افراد، در ميان راهکارهاي فرهنگي، تبليغات در راستاي اصلاح ديد جامعه نسبت به ورزش بانوان، در ميان راهکارهاي مرتبط با زير ساختها و امکانات، تامين فضاي ورزشي مناسب بانوان، در ميان راهکارهاي آموزشي، برگزاري سمينار آموزشي مرتبط با ورزش شهروندي، در ميان راهکارهاي پژوهشي، پژوهش در تعيين علايق و نيازهاي ورزش بانوان، در ميان راهکارهاي اقتصادي، اختصاص رديف بودجه جداگانه سازمانها براي ورزش بانوان در اولويتهاي اول قرار گرفت.
کلمات کليدي: ورزش همگاني، بانوان، توسعه، راهکار

فصل اول:
طرح تحقيق
1-1- مقدمه
ورزش با سرشتي بسيار پرنفوذ، تقريبا بر همه جنبههاي زندگي روزمره ما اثر ميگذارد. ورزش با داشتن جايگاه رفيع در جامعه، دو جنبه مثبت و منفي را دارد. ورزش به عنوان محلي براي ايجاد دگرگونيهاي اجتماعي قدرتي باور نكردني دارد. ورزش ميتواند به شكل دادن و دائمي ساختن بسياري از ارزشهاي اجتماعي كه بسيار مورد توجه هستند كمك كند. اين گونه ارزشها مشتمل بر سختكوشي، از خودگذشتگي، رعايت حقوق ديگران، رعايت قوانين حاكمه، بازي منصفانه، وفاداري، تعهد، قابليت اعتماد و نظم شخصي است، ورزش ميتواند به پايداري افراد و به طور كلي ثبات جامعه ياري رساند. امروزه ورزش ابزاري براي ارتقاي سطح رفاه و آسايش و همچنين راهي براي تقليل استرسها و عوامل خطرزاي تندرستي در آحاد جامعه است. ورزش شامل همه اشكال فعاليت بدني به صورت مشاركت سازمان يافته يا تصادفي براي بروز يا بهبود زيبندگي جسم و آسايش روان، ايجاد روابط اجتماعي يا دستيابي به نتايج در جريان رقابت در همه سطوح تعريف شده است (حيدري 1390، 12).
توسعه و اعتلاي تربيتبدني و ورزش در جامعة ما منوط به تحول سازنده و مثبت در برنامههاي جاري ورزشي است (منظمي 1390،168-151). قرن بيستم قرن ورزش همگاني و تفريحي است (گرگينو 2001، 194-173). ورزش همگاني معادل كلمه انگليسي ورزش براي همه1 و ورزش عمومي2 است. معمولاً به فعاليتهاي ورزشي اطلاق ميشود كه جنبه تفريحي داشته و بدون توجه به نتيجه آن انجام شود.
در بعضي از منابع واژه مشاركت كلان3 را معادل ورزشهاي همگاني ميدانند (برنامه توسعه راهبردي ورزش قم، 1389، 5). بر اساس تعاريف کلاسيک، ورزشهاي همگاني فعاليتهايي را در بر ميگيرد كه شكلي از فعاليتهاي جسمي يا حضور منظم در فعاليتهاي جسماني است كه سلامت بدن و روان را بهبود بخشد، روابط اجتماعي را شكل دهد و يا منجر به نتايج مثبت شود (مول 1997، 87).
حيدري (1390) ورزش همگاني را هر فعاليت ورزشي ميداند كه پرداختن به آن بدون در نظر گرفتن سن، جنس، توانايي و وابستگي اجتماعي امكان پذير باشد و پرداختن به آنها غالبا نيازمند آموزشهاي ويژه يا طولاني مدت نباشد و معمولا با كمترين امكانات و در فضاهاي عمومي قابل انجام باشد. ورزشهاي تفريحي كه مترادف با ورزشهاي همگاني است، پرداختن به مجموعهاي از فعاليتهاي ورزشي ساده، كم هزينه، بدون رسميت، فرح بخش و با نشاط است كه فرصت و امكان شركت در آنها براي همه افراد وجود داشته باشد. ورزشهاي همگاني و تفريحي در قالب پنج فعاليت و برنامه جداگانه و مرتبط با هم اجرا ميشود كه عبارتند از ورزش آموزشي، ورزش غيررسمي، ورزش درون بخشي، ورزش برون بخشي و ورزش باشگاهي (مول 1997، 97). علل مختلفي منجر به عدم شرکت بانوان در ورزش همگاني مي گردد. راهکارهاي زيادي جهت رفع اين موانع و ارتقا ورزش همگاني وجود دارد. در تحقيق حاضر به دنبال شناسايي راهکارهاي موثر در ارتقا و توسعه ورزش همگاني در بين دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان با استفاده از آزمون تحليل عاملي اکتشافي و از ديدگاه دانشجويان هستيم.
1-2- بيان مسئله
امروزه در ميان صاحب نظران ديگر بحث اهميت و ضرورت ورزش و توجيه آن براي مردم مطرح نيست، بلكه برنامهريزي و سرمايهگذاري در اين امر به منظور ارضاي نيازهاي اجتماعي به عنوان ضرورتي اجتنابناپذير درآمده است. در ورزش کشور نيز، به طور كلي نتايج پژوهشهاي انجام شده نشان داده است كه فقدان سياست، خط مشيهاي راهبردي، عدم هماهنگي بين مجموعه نهادها، سازمانها و دستگاههاي اجرايي مرتبط با ورزش، ناكافي بودن منابع مادي و انساني در حوزههاي مختلف ورزشي و بعضاً انجام كارهاي موازي و عدم نظارت كافي بر فعاليتهاي ورزشي از جمله مهمترين نارساييهاي ورزش كشور محسوب ميشوند (برنامه توسعه راهبردي ورزش قم 1389، 5).
ورزش به معناي رايج امروزي نمودي نو است که در آن ورزش همگاني قويا مورد توجه قرار گرفته است. ارتقاء سلامتي جامعه در بطن توسعه و ترويج ورزش همگاني قرار داد. ورزش همگاني به عنوان يكي از پديدههاي جامعه مدرن، همواره مورد تقاضاي شهروندان بوده است. دولتها و موسسات عمومي نيز براي برآورده كردن اين تقاضاها به عنوان حقوق شهروندي، امكانات متناسبي را عرضه ميكنند. در ايران احداث ايستگاههاي ورزش همگاني در شهرهاي بزرگ و كوچك براي پاسخ به اين خواست يا ايجاد چنين تقاضايي است. اما مشاهدات ساده نشان ميدهد كه استفاده از اين امكانات آن طور كه انتظار ميرود مورد استقبال قرار نگرفته است. به عبارت ديگر و به زبان جامعه شناختي، شرايط اجتماعي امكان دستيابى يا استفاده از امكانات ورزش همگاني آنچنان كه انتظار ميرود فراهم نشده است (سعيدي 1390، 132).
در طي سالهاي اخير، کاهش تبعيض جنسي و تاثير حرکت آزادي خواهانه زنان، اکنون اجازه ميدهد که زنان بيشتر در فعاليتهاي خارج از خانه شرکت کنند. بايد اشاره کرد که زنان نيز به مثابه مردان به همراه کسب درآمد و خودارزشي، از مشکلات بدني و رواني کار بي نصيب نماندند و آنان نيز تحت تاثير اين مشکلات دچار بيماريهاي مختلف بدني و رواني خواهند بود (اتقيا 1387، 171-151).
علاوه بر اين در طي سالهاي اخير زنان بخش عظيمي از نيروي کار کشور را تامين مينمايند. بر اين اساس زنان بايد در جهت افزايش بهرهوري شغلي و نيز بازده کاري به بهترين شکل فعاليت کرده و بهترين شرايط جسماني و رواني در محل کار و خارج از آن را داشته باشند (نبايي نژاد و هکاران 1376، 143). تحقيقات نيازي (1390)، انجمن تحقيقات ورزش بانوان (1371)، سيتر (1992) و اصفهاني (1381) نشان دادهاند که ورزش همگاني تاثير مطلوبي بر جسم بانوان فعال دارد. بسيار از تحقيقات نيز تاييد کننده، تاثيرات مثبت رواني، ورزش همگاني در بانوان ميباشد (لاتر 1990، 154؛ورمونت 1994، 67؛ خلف 2003، 97).
در ميان تحقيقات فراوان مرتبط با ورزش همگاني، توجه به ورزش همگاني بانوان نيز يکي از زمينه هاي اصلي تحقيقات بوده است. اتقيا (1386)، در پژوهشي به شناسايي نيازهاي اقشار مختلف جامعه زنان ايراني نسبت‌ به ورزش‌هاي همگاني پرداخته است. منظمي و همکاران (1390)، در تحقيقي به تعيين عوامل مؤثر بر توسعة تربيت بدني و ورزش بانوان جمهوري اسلامي ايران پرداختهاند. نيازي (1390)، در تحقيق خود تحت عنوان مقايسه ميزان سلامت عمومي زنان شركتكننده در ورزش همگاني و زنان غير فعال، به اين نتيجه رسيد که وضعيت سلامت جسماني زنان شركتكننده در ورزش همگاني بهتر از زنان غير فعال است. در تحقيق ديگري، نيازي (1390)، ارتباط بين سلامت رواني و شادكامي زنان شركت كننده در ورزش همگاني را مورد بررسي قرا داده است.
به نظر مي رسد انجام چنين مطالعاتي، فراهم آوردن زمينه تهيه و تدوين برنامه راهبردي براي توسعه ورزش همگاني بانوان کشور را براي سامان بخشيدن به تلاشهاي گسترده و گوناگون در عرصه هاي مختلف اين ورزش را در پي خواهد داشت (برنامه توسعه راهبردي ورزش قم 1389). هدف اصلي پژوهش حاضر نيز بررسي راهکارهاي ارتقا و توسعه ورزش همگاني در ميان دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان بود.
1-3- اهميت و ضرورت تحقيق
به طور سنتي زندگي روزمره انسان شامل چهار بخش عمده كار، رفع نيازهاي بدني مانند خواب، خوراك و مانند آن و وظايف روزانه يا مسووليت فرد در مقابل خانواده و اطرافيان و ورزش و اوقات فراغت يا زمان باقيمانده براي آزاد شدن فكر است (بورن 2000، 176).
دنبال كردن روند فعاليتها نشان ميدهد كه در شهرها مشاركت شهروندان در ورزش و فعاليتهاي بدني كاهش يافته است. اين كاهش محسوس كه دلايل روشني مانند گسترش زندگي شهري دارد، نشان ميدهد كه ورزش همگاني كه يكي از الزامات فعاليت بدني سالم است، در حد پاييني در جريان است (سعيدي 1379، 165). چگونگي گذراندن اوقات فراغت افراد جامعه ميتواند ميزان تحرك و عدم تحرك در جامعه را مشخص كند. بر اساس يك پژوهش انجام شده در شهر تهران، بيش از 84 درصد مردم اوقات فراغت خود را با تماشاي تلويزيون پر ميكنند که نشاندهنده كم تحركي جامعه مورد مطالعه است که اين آمارهاي در ميان بانوان به مراتب شرايط بدتري را گزارش ميکند. بر اين اساس لزوم توجه به ورزش در فعاليتهاي فراغتي امري بديهي ميباشد (سعيدي، 1390). در طي سالهاي اخير، آمارهاي موجود نشاندهنده افزايش ميزان تقاضا براي پرداختن به ورزشهاي همگاني است. قرن بيستم به زعم رئيس انجمن بين المللي ورزش همگاني سلامت و آمادگي جسماني، قرن ورزش المپيکي بود و قرن بيست و يکم قرن ورزش همگاني و تفريحي است (ديوس، 2000). ورزش همگاني جزء ورزشهاي آماتوري محسوب گرديده و اهداف آن صرفا سلامتي افراد و شادابي جامعه بوده و ضمنا انگيزه در آمدزائي مستقيم در آن وجود ندارد و پديده اي است که اقشار مختلف مردم در کليه سطوح سني و جنسيتي به آن مي پردازند (برنامه توسعه راهبردي ورزش قم، 1389).
باتوجه به نقش دانشگاهها و موسسات آموزش عالي در تربيت نيروي متخصص و با در نظر داشتن اين نکته که پيشرفت، هدايت و رهبري آينده کشورها به دست دانشجويان رقم خواهد خورد و همچنين با توجه به جوان بودن جامعه ايران و افزايش روز افزون تعداد دانشجويان دانشگاهها، توجه مديران براي برنامهريزي در جهت پر کردن اوقات فراغت دانشجويان بوسيله ورزش با توسعه ورزش همگاني ميتواند به رسالت اصلي دانشگاه يعني آموزش، بهبود کيفيت زندگي دانشجويي و آماده سازي آنان براي ساختن آينده کشور کمک کند. يکي از نکات اساسي در جهت جذب و حفظ افراد براي پرداختن به فعاليتي خاص و يا گرايش به امور، توجه به رضايت مندي او از فعاليت مذکور ميباشد. طبق تعاريف، رضايتمندي داشتن احساس شادي دلپذير براي دستيابي به چيزي است که شما ميخواستيد، ذکر شده است (باورساد، 1387). از عوامل موثر بر رضايتمندي کميت و کيفيت امکانات و خدمات ميباشند. در همين راستا امروزه علاوه بر کميت خدمات، کيفيت آنها و رضايت مشتري به عنوان هدف و غايت نهايي شرکتها و موسسات درآمده است (بهلکه 1384، 86). در زمينه ورزش همگاني نيز علاوه بر فراهم نمودن امکانات و ورزشي، با در نظر داشتن کميتها و کيفيتها ميتوان آنها را به سمت ورزش سوق داد و در اين مسير حفظ نمود. در زمينه اهميت رضايتمندي از فعاليتهاي همگاني در اوقات فراغت، راغب و مگيني در تحقيقي اعلام نمودند که کساني که از اوقات فراغتشان احساس رضايت بيشتري ميکنند داراي فشار روحي تحصيلي کمتري ميباشند (باورساد 1387، 96). هوانگ و کارلتون، (2003) نيز در تحقيقي عنوان نمودهاند که بين شرکت در فعاليتهاي فراغت با رضايت مندي از زندگي ارتباط معناداري وجود دارد. نتايج تحقيق تندنويس (1380) نيز نشان داد کساني که در فراغت ورزش مي کنند از زندگي رضايت بيشتري دارند. با توجه به اين نکات و اهميت توجه به اهميت ورزش همگاني در ميان جامعه، برنامه ريزي کارآمد جهت افزايش ميل دانشجويان براي گذران اوقات فراغت خود به شکل فعال و از طريق برنامههاي ورزش همگاني امري ضروري به نظر ميرسد. طبق تعاريف و مراحل مختلف ارائه شده در زمينه برنامهريزي، يکي از نکات اساسي جهت برنامه ريزي در هر زمينهاي بررسي راهکارهاي ارتقا و توسعه در آن زمينه ميباشد (الواني 1388، 154). در راستاي برنامهريزي جهت پيشبرد اهداف ورزش همگاني نيز يک ازريابي مناسب از راهکارهاي موجود براي ارتقا و توسعه اين ورزش ضروري به نظر ميرسد. به عبارت ديگر با عنايت به پيشرفت، توسعه و اقبال عمومي مردم به سوي ورزش همگاني و از سويي وجود ظرفيتهاي مناسب و بالا در اين بخش از سوي ديگر احساس نياز به شناخت دقيق و صحيح وضع موجود و ارائه راهبُرد اصولي و علمي و نگاه بومي مطابق با سند توسعه تربيت بدني و ورزش كشور، بررسي راهکارهاي ارتقا و توسعه ورزش همگاني در ميان بانوان ضروري به نظر ميرسد. نتايج حاصل از اين تحقيق مي توان در اختيار برنامه ريزان ورزش استان قرار گيرد و بعنوان راهکاري در جهت تهيه و تدوين استراتژي ورزش همگاني استان، ارتقاء فرهنگ ورزش همگاني و تحرّک در استان، توسعه کمي و کيفي دسترسي به فضا و امکانات ورزش همگاني، تشويق و ترغيب مردم به شرکت در ورزش همگاني، گسترش مشارکت نهادها و دستگاهها در توسعه ورزش همگاني، حفظ و ارتقاء سلامت جسمي و رواني افراد جامعه از طريق گسترش ورزش، نهادينه سازي و ترويج تحرّك در جامعه و فراهم نمودن زمينه دسترسي آسان مردم و بويژه بانوان به ورزش همگاني مورد استفاده قرار گيرد.
1-4- اهداف تحقيق
1-4-1 هدف کلي پژوهش
هدف اصلي پژوهش حاضر تعيين راهکارهاي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان بود.
1-4-2 اهداف اختصاصي
1. تعيين راهکارهاي مديريتي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان
2. تعيين راهکارهاي فرهنگي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان
3. تعيين راهکارهاي اجتماعي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان
4. تعيين راهکارهاي آموزشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان
5. تعيين راهکارهاي پژوهشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان
6. راهکارهاي اقتصادي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان
1-5- سوالات تحقيق
1. راهکارهاي مديريتي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان چه مي باشند؟
2. راهکارهاي فرهنگي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان چه مي باشند؟
3. راهکارهاي اجتماعي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان چه مي باشند؟
4. راهکارهاي آموزشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان چه مي باشند؟
5. راهکارهاي پژوهشي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان چه مي باشند؟
6. راهکارهاي اقتصادي ارتقا و توسعه ورزش همگاني دانشجويان دختر دانشگاه آزاد اسلامي کرمان چگونه مي باشند؟
1-6- محدوديت هاي تحقيق
1. با توجه به اينکه دامنه سني دانشجويان جوان مي باشد، يافته هاي تحقيق قابليت تعميم به ساير ردههاي سني را ندارد.
2. تحقيق کاملا مشابه و منسجمي که بتوان نتايج تحقيق حاضر را با آن مقايسه نمود در دسترس نبود.
3. پرسشنامه استاندارد شده اي دراين زمينه يافت نشد.
1-7- تعريف واژه‏ها و اصطلاحات فني و تخصصي
1-7-1 تعاريف مفهومي
– ورزش همگاني: ورزش همگاني جزء ورزشهاي آماتوري محسوب گرديده و اهداف آن صرفا سلامتي افراد و شادابي جامعه بوده و ضمنا انگيزه در آمدزائي مستقيم در آن وجود ندارد و پديده اي است که اقشار مختلف مردم در کليه سطوح سني و جنسيتي به آن مي پردازند (برنامه توسعه راهبردي ورزش قم، 1389).
– راهکار: به فعاليت ها و برنامه هاي اجرايي برگرفته از اطلاعات راهبردي راهکار اطلاق ميگردد (تيموري 1385، 99).
– تفريحات سالم: تفريحات سالم را فعاليتي تعريف كرده است كه به صورت فردي يا دسته جمعي در اوقات فراغت انجام ميشود. مشكل اين نظريه سنتي آن است كه ورزش و فعاليت بدني را محور تفريحات سالم قرار داده است (نوميرز 1958، 165).
– اوقات فراغت: سرگرميها، تفريحات و فعاليتهايي است كه افراد به هنگام آسودگي از كار عادي با شوق و رغبت به آنها ميپردازند (جلالي 1389، 154).
1-7-2 تعاريف عملياتي
– ورزش همگاني: در تحقيق حاضر اطلاعات مربوط به ورزش همگاني از طريق سوالات يک تا هفت بخش اول پرسشنامه بدست آمده است.
– راهکار: در تحقيق حاضر به فعاليتها و برنامههاي اجرايي برگرفته از اطلاعات راهبردي اطلاق ميگردد که از طريق سوالات 1 تا 29 پرسشنامه گردآوري گرديد.
فصل دوم:
مروري بر ادبيات و پيشينه تحقيق
2-1- مقدمه
اين فصل به دو بخش کلي شامل مباني نظري و پيشينه تحقيق تقسيم گرديده است. در قسمت مباني نظري درباره مباحث مختلف پيرامون ورزش همگاني صحبت شده است و در قسمت پيشينه تحقيق نيز به تحقيقاتي که در داخل و خارج ايران در زمينه اين پژوهش انجام شده پرداخته شده است. نتيجه گيري کلي نيز در انتهاي اين قسمت از تحقيق گنجانده شده است.
2-2- مباني نظري
2-2-1 نقش بانوان در جامعه
زنان و بانوان از اركان اساسي جوامع بشري اند و عاليترين نقش سازنده را با عناوين همسر و مادر در دواير زيستي انساني دارا ميباشند و بدين خاطر است كه اگر بانوان در جامعه اي سالم و با كمال و عفت پيشه باشند و از انحرافات بنيان برانداز بدور باشند،‌آن جامعه در كمال سلامت اخلاقي و سعادت انساني خواهد بود . بنابراين بي جهت نيست كه دين جاوداني اسلام كه دربردارنده تمامي نيازهاي بشر مترقي تا پايان قرون تكاملي انسان است اهميت زيادي به اين قشر بزرگ و مهم جامعه داده است.
حضور گسترده و روزافزون زنان در جوامع امروز و ايفاي نقش هاي گوناگون، زنان را به يکي از عوامل کليدي در تحولات اجتماعي تبديل کرده است و اگر اين حضور و تأثيرگذاري، براساس اصول و مباني صحيح، سامان نيابد، ظرفيت هاي اجتماعي و بسترهاي رشد و کمال جامعه شکوفا نشده و زنان و مردان نقشهاي بايسته ي خويش را نخواهند يافت. تبيين و طراحي نقش هاي اجتماعي زنان براساس آموزههاي اسلامي نياز امروز و آينده ي بشر و به ويژه جوامع اسلامي است. اسلام نقش زنان را در سرنوشت جامعه چنين دانسته است؛ يکي، نقش آفريني مستقيم و ديگري نقش آفريني غيرمستقيم. نقش آفريني مستقيم همان حضور فيزيکي در جامعه و تلاش در مسير ساختن جامعه اسلامي است اما نقش آفريني غيرمستقيم زنان، حضور آنان در کانون خانواده و مهندسي خانواده اسلامي است. زنان از مسير خانواده، منشأ تحولات شگرف در عملکرد همسران خويش هستند و در رشد و تعالي و خدمات اجتماعي آنان بسيار مؤثرند. تاريخ، شاهد حضور مؤثر زنان در جهتگيريها و تلاش هاي مردان بزرگ جهان بوده است. تاثير ديگر زنان در خانواده تربيت فرزندان و ساختن انسان است. از جمله نمونه هاي شاخص نقش آفريني زنان مسلمان در جامعه اسلامي به موارد زير اشاره کرد:
1. حضور در عرصه ي کسب علم و دانش در دانشگاه ها و حوزه هاي علميه و ديگر مراکز آموزشي
2. بهداشت و درمان بيماران به ويژه زنان و دختران
3. حضور در عرصه ي انتخابات و دخالت در تعيين سرنوشت جامعه
4. پشتيباني از مجاهدان و مدافعان حاضر در ميدان جنگ
5. ارائه خدمات به زنان در ابعاد مختلف اجتماعي
6. شرکت در حرکتهاي جمعي مسلمانان در مسير دفاع از آرمان هاي اسلامي همچون شرکت در راهپيمايي ها و تجمع هاي مردمي
7. تلاش براي محروميت زدايي و برقراري عدالت اجتماعي در جامعه اسلامي
8. پذيرش مسئوليت هاي مورد نياز جامعه اسلامي در چارچوب حفظ خانواده (حق شناس 1390، 143).
زنان شاغل در جامعه چگونه مي توانند وظايف خويش را در خانواده به خوبي انجام دهند:
1. زنان اهميت و جايگاه اساسي خويش را در خانه و خانواده باور داشته باشند و بدانند که اشتغال خارج از منزل، هرگز با نقش همسري و مادري قابل مقايسه نيست.
2. برنامه ريزي و مديريت صحيح در امور خانواده و مسائل شغلي، نقش مؤثري در استفاده ي بهينه از وقت داشته، و کميت و کيفيت حضور زنان را در خانواده بهبود مي بخشد.
3. همکاري و همراهي مردان خانواده با زنان شاغل، نقشي به سزا در موفقيت زنان در انجام وظايف خانوادگي دارد.
4. برنامه ريزي صحيح اجتماعي، از سوي مديران و برنامه ريزي جامعه نيز نقش مؤثري در موفقيت زنان شاغل در انجام مسئوليت خانوادگي دارد (حق شناس 1390، 187).
2-2-2 مشکلات و معضلات اساسي خانم ها در جامعه ي امروز
مشکلات زنان صحبت به ميان مي آورد و مي گويد مشکلات و معضلات اساسي خانم ها در جامعهي امروز کشورمان را مي توان در اين موارد خلاصه نمود:
1- سردرگمي در هدف
2- تجمل گرايي، مدگرايي و مصرف زدگي
3- گرايش به الگوهاي مردانه
4- نگاه ابزاري به زنان در رسانه ها
5- نگاه تحقيرآميز
با آنکه انقلاب اسلامي ايران، با الگوگيري از آموزه هاي اسلام تحولي اساسي در نگاه جامعه ي ايران و حتي جهان اسلام نسبت به شأن و جايگاه زن مسلمان پديد آورد و نشان داد که زنان مي توانند با احساس مسئوليت و تعهد، در تحولات اجتماعي سرنوشت ساز و تاثيرگذار باشند؛ اما هنوز نگاه تحقيرآميز زن، در گروهي از زنان و مردان جامعه به چشم مي خورد اين نگاه زنان را به بي تفاوتي اجتماعي، خوش گذراني و غفلت دچار مي سازد و آنان را به موجوداتي ضعيف، بي تاثير و حاشيه نشين مبدل مي سازد. زناني که به نقش شگرف و ارزشمند خود در سامان دهي و بالندگي خانواده و تربيت انسانهاي شايسته و مفيد براي سازندگي جامعه ي اسلامي در مسير عدالت جهاني باور ندارند، نخواهند توانست آنچنان که بايد، اين نقش را ايفا کنند. زناني که به توانايي هاي خود در دفاع از حق و عدالت و گسترش خوبي ها باور داشته باشند، خواهند توانست فاطمه وار و زينب گونه، سرنوشت ساز جامعه ي خويش شوند (حق شناس، 1390).
2-2-3 نقش زنان در توسعه
يکي از مهم‌ترين معيارها جهت سنجش درجه‌ي توسعه‌يافتگي يک کشور، ميزان اهميت و اعتباري است که زنان در آن کشور دارا مي باشند. نقش زنان در توسعه، مستقيماً با هدف توسعه‌ي اجتماعي و اقتصادي بستگي داشته و از اين‌رو در تحول همه جوامع انساني، عاملي بنيادي محسوب مي‌گردد. نکات مهمي در گسترش کارآفريني زنان وجود دارد که به شرح زير مطرح مي‌شود:
– توجه به خصوصيات گروه هدف به‌ويژه نقش‌هاي دوگانه‌ي رنان هم به عنوان همسران خانه‌دار و هم به عنوان مادر در پرورش و نگهداري فرزندانشان و نيز يک فرد مشارکت‌کننده در درآمد خانواده؛
– شناسايي فرصت‌ها و خدمات مناسب کسب و کار که با انعطاف‌پذيري کافي جهت رويارويي با تغييرات ميزان تقاضا در بازار کار وجود داشته باشد؛
– فراهم کردن آموزش مفيد و موثر قابل دسترس و مرتبط همراه مديريت مالي دقيق و پايدار؛
– شناسايي و تقويت کانون‌هاي مناسب براي خدمات مالي و غير مالي به زنان کارآفرين؛
– تأسيس شبکه‌هاي کاري و اطمينان از هماهنگي بين بخش‌هاي دولتي و غيردولتي؛
– آموزش افراد در بخش‌هاي دولتي و بانک‌ها و ديگر مؤسسات مالي يا اعتباري براي تشخيص توان اقتصادي کارآفرينان زن (وفايي 1389، 287).
2-2-4 ورزش
آمادگي جسماني مجموعه ويژگي هاي ذاتي و اكتسابي است كه توانايي فعاليت بدني را تعيين ميكند و تمرين و آمادگي موجب توسعه همه جانبه استقامت، قدرت، سرعت، انعطاف پذيري و هماهنگي ميشود. از طرف ديگر ورزش و تمرين بايد ابعاد رواني و اجتماعي را در برميگيرد که اصولاً در بهبود عملکرد، اجراي ورزش و آمادگي رواني ورزشكار لازم و ضروري است (عنبري و همکاران 1391، 49-40).
تاريخ بيانگر تمايلات دروني انسان به فعاليت هاي جسماني است. در جوامع بدوي و يا در فرهنگ باستاني ملل مشرق زمين، برنامههاي تربيت بدني سازما نيافته اي وجود نداشته است، ليكن فعاليتهاي بدني بخش لاينفك زندگي روزمره انسان را تشكيل ميداده و بدن هاي سالم، قوي و پرورش افته از خصوصيات ظاهري مردم آن زمان بوده و فعاليت جسماني آنها به شكار، تلاش براي تهيه غذا، برپاكردن پناهگاه و محافظت خود و خانواده شان از محيط مخاطرهآميز محدود بوده است (سعيدي و همکاران 1390، 198).
تمدن و پيشرفت روزافزون فناوريهاي مدرن، پديدهاي به نام فقر حرکتي به وجود آورد. در نتيجه كم تحركي و فقر حركتي نارساييهايي را موجب شده است كه جنبههاي مختلف جسمي، رواني و اجتماعي را تحت تأثير قرار داده است. برون رفت از وضع موجود، نيازمند ابزارهاي درخور و شايستهاي از جمله فعاليتهاي ورزشي به عنوان يك ابزار چند بعدي با تأثيرات گسترده بهداشتي، اقتصادي، اجتماعي، كمك به اوقات فراغت سالم و ايجاد نشاط و شادابي است. نقش انكارناپذير آموزشي و پرورشي فعاليتهاي ورزشي به ويژه در نسل نوجوان و جوان، پيشگيري از ابتلا به بيماريها، پيشگيري از بسياري از مفاسد اجتماعي و انحرافات اخلاقي از جمله ساير كاركردهاي عديدة اين پديدة ارزشمند است. بر همين اساس، گسترش يافتههاي علمي، رشد بهداشت و فرهنگ عمومي جامعه و آگاهي روزافزون مردم از تأثيرات ورزش در تندرستي، موجب شده است. از موضوعات “ورزش همگاني” روي آوردن عموم مردم به فعاليتهاي بدني و ظهور پديدهاي به نام بسيار مهم در رشد و گسترش ورزش همگاني كه نيازمند توجه جدي است، درك و شناسايي عوامل مؤثر بر گرايش مردم به سوي فعاليتهاي ورزشي است. از جمله اين عوامل ميتوان به وضعيت اجتماعي – اقتصادي و شاخصهاي آن از جمله سطح تحصيلات، وضعيت اقتصادي و تراكم خانواده اشاره كرد (رضوي و اشموه 1388، 34-21).
با متمدن شدن انسان و درگذر زمان و زندگي در شهرها و اختراع اولين ماشين بخار و سپس ورود ماشينهاي متنوع به عنوان مكمل يا جانشين نيروي انساني، به تدريج از فشاري كه زندگي روزمره بر بدن وارد ميآورد، كاسته شده است. به گونهاي كه، در حال حاضر اغلب وسايل ماشيني و الكترونيكي جايگزين فعاليت هاي بدني انسان گرديده است. انساني كه براي تأمين معاش خود و ادامه بقاء ناچار بود هر روز مسافت هاي طولاني را به دنبال خوراك و شكار بدود، در قرن بيست و يكم ميتواند با يك تماس تلفني، مواد غذايي خود را سفارش دهد و يا بدون فعاليت بدني خاص، از يك نقطه جهان به هزاران كيلومتر دورتر، به آن طرف كره زمين مسافرت نمايد. با توجه به اين دگرگوني كه در شيوه زندگي انساني به وقوع پيوسته و زندگي پرتحرك او كه ميليون ها سال در ابعاد وجوديش نهادينه شده و به طور وراثتي نسل به نسل انتقال يافته بود، در ظرف دويست سال به سكون تبديل شد (مظفري و قره 1384، 151).
اگرچه بايد گفت كه چنين نظري بر روند فعاليتهاي بشري طي چندين قرن، نظري اجمالي و عجولانه است. در حقيقت همان طور كه در چارچوب نظري خواهد آمد، اين روند به سه دوره فعاليتهاي تفريحي در دوره باستان، دوره صنعتي شدن و دوره مدرن متاخر قابل تقسيمبندي است. ميتوان براي هر نوع فعاليت در دورههاي مختلف توضيح جامعه شناختي ارائه كرد (سعيدي و همکاران 1390، 176).
تربيت بدني نيز به عنوان شاخ هاي از علم تعليم و تربيت، درصدد ارايه خدمات آموزشي و پرورشي مختلف به جامعه ميباشد، که به نحو بارزي با مقوله بررسي نيازها گره خورده است. نيازسنجي ورزشي به عنوان فرايند جمع آوري و تحليل اطلاعات حاصل از نيازهاي ورزشي ابراز شده از سوي افراد، گرو هها و جوامع تعريف شده است، که در کشورهاي پيشرو در امر ورزش و تربيت بدني از قدمت طولاني برخوردار است. کشورهايي که موفق به همگاني ساختن ورزش و تفريحات سالم متکي بر فعاليتهاي بدني در بين شهروندان خود گشته اند، پايه و اساس ارايه خدمات ورزشي خود را براساس نيازهاي اعلام شده از سوي مردم قرار داده اند (اتقيا 1387، 171-151).


پاسخ دهید