3-6-ساختار الگو40
3-7-اثرات توزيعي باوقفه تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي43
3-8-روش تحقيق48
3-8-1- علّت و ضرورت استفاده از الگوهاي هم تجمعي48
3-8-2- آزمون هاي ريشه واحد49
3-8-2-1- آزمون ديکي فولر تعميم يافته51
3-8-2-2- آزمون فيليپس و پرون51
عنوان صفحه
3-8-2-3- آزمون هاي ريشه واحد با شکست ساختاري52
3-8-3- ضرورت استفاده از روش ARDL57
3-8-4- روش برآورد الگو58
3-8-5- آزمون ثبات پارامترها60
3-9- جمعبندي کل فصل63
فصل چهارم: برآورد الگو و تجزيه و تحليل نتايج
4-1- مقدمه65
4-2- الگوي مناسب براي تعيين نرخ ارز66
4-3- نحوه جمع آوري داده ها66
4-4- آزمون ريشه واحد67
4-5- نتايج حاصل از برآورد مدل71
4-6- آزمون تشخيصي72
4-7- تخمين مدل بلندمدت74
4-8- برآورد الگوي تصحيح خطا76
4-9- آزمون ثبات پارامترها78
4-10- تخمين اثرات توزيعي باوقفه تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي80
4-11- جمعبندي84
فصل پنجم: خلاصه، جمعبندي و نتيجهگيري
5-1- مقدمه86
5-2- خلاصه و نتيجهگيري86
5-3- يافتههاي عمده تحقيق91
5-4- پيشنهادهاي سياستگذاري92
5-5- پيشنهادهايي براي مطالعات آتي93
عنوان صفحه
فهرست منابع و مآخذ
منابع داخلي94
منابع خارجي98
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول 2-1- خلاصه مطالعات داخلي13
جدول 2-2- خلاصه مطالعات خارجي20
جدول 3-1- چگونگي تأثير تغييرات موقت حجم پول بر نرخ ارز اسمي48
جدول 4-1- نتايج آزمون ايستايي69
جدول 4-2- نتايج آزمون ايستايي بر اساس آزمون ديکي فولر تعميم يافته69
جدول 4-3- نتايج آزمون ايستايي بر اساس آزمون فيليپس پرون70
جدول 4-4- نتايج تخمين الگوي خودهمبسته با وقفههاي توزيعي71

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

جدول 4-5- نتايج آزمون تشخيصي مدل73
جدول 4-6- نتايج تخمين بلندمدت مدل74
جدول 4-7- نتايج برآورد الگوي تصحيح خطا76
جدول 4-8- چگونگي تأثير تغيير يکبار براي هميشه حجم پول بر نرخ ارز اسمي81
جدول 4-9- چگونگي تأثير تغيير مستمر و دائمي حجم پول بر نرخ ارز اسمي82
فهرست نمودارها
عنوان صفحه
نمودار 4-1- رفتار متغيرهاي الگو در دوره زماني مورد مطالعه67
نمودار 4-2- آماره جمع انباشته (CUSUM)79
نمودار 4-3- آماره مربع جمع انباشته (CUSUMQ)79
فصل اوّل

کليات تحقيق

1-1- مقدمه
واژه ارز، از ارزش مشتق شده و رفته رفته به معناي پول، آمده است. با وجود اين، هنگامي که از ارز سخن به ميان ميآيد، منظور پول خارجي است و واژه پول خارجي، لفظي است عام که بر مورد خاص اطلاق ميشود، ولي بسياري از اوقات، به کلمه ارز صفت خارجي را نيز اضافه ميکنند که باز هم به همان معني عام خود ميباشد. علت استفاده از ارزهاي خارجي، اين است که هر دولتي در قلمرو و حدود حق حاکميت خود، رژيم پولي ويژه خويش را اتخاذ کرده است. بعلاوه، امروزه مسأله مبادله پولها با يکديگر، يک پديده اساسي روابط مالي بينالمللي را تشکيل ميدهد و بنا بر عرف و عادت، زماني که در هر کشوري بخواهند از پول ساير کشورها سخن بگويند، اصطلاح ارز يا ارز خارجي را به کار ميبرند. لازم به ذکر است که ارز، تنها شامل اسکناس منتشرشده به وسيله بانکهاي مرکزي ساير کشورها نيست، بلکه اصطلاحي است که براي اسنادي نظير چک، برات و سفته در زمان مبادله هر کشور با کشورهاي ديگر، نيز به کار ميرود (کاظمي بهمنآباد، 1375).
طبيعي است که اگر ارز مانند يک کالا در نظر گرفته شود، داراي عرضه و تقاضا خواهد بود و قيمت آن با فرض وجود فضاي رقابتي، همان نقطه برخورد عرضه و تقاضاست که در واقع، نرخ ارز ناميده ميشود. نرخ ارز، يکي از متغيرهاي کليدي اقتصاد کلان است که به دليل اثرات متقابل آن با ساير متغيرهاي کلان اقتصادي، همواره مورد توجه سياستگذاران و مسئولين پولي کشورها بوده و تعيين آن و نيز عوامل مؤثر بر آن، در سياستگذاريهاي اقتصادي، از اهميت بسزايي برخوردار است (کازروني و همکاران، 1389).
با توجه به اهميت نرخ ارز در پيشرفت و توسعه اقتصادي هر کشور، بررسي عوامل مؤثر بر آن، امري ضروري به نظر ميرسد. عوامل زيادي مانند عوامل اقتصادي، سياسي و رواني بر نرخ ارز تأثير دارد. از جمله عوامل سياسي تأثيرگذار بر نرخ ارز، ثبات در سياست خارجي، عوامل رواني مانند انتظارات مردم از وضعيت آينده اقتصادي و سياسي و عوامل اقتصادي شامل نرخ بهره، نقدينگي (حجم پول) و درآمد ملّي است (انوار، 1381).
سياست پولي از طريق تغيير در حجم پول، تغيير در رشد حجم پول و نرخ بهره و يا شرايط اعطاي تسهيلات مالي، بر نرخ ارز تأثير دارد. هدف از سياستهاي پولي در کشورهاي پيشرفته صنعتي و کشورهاي در حال توسعه، تا حدودي متفاوت است. در کشورهاي صنعتي هدف مذکور، برطرف ساختن تورم، رفع کسادي و رسيدن به اشتغال کامل است؛ در حالي که براي کشورهاي در حال توسعه، هدف عمده سياستهاي پولي، رشد اقتصادي، بالا بردن درآمدهاي دولتي و عرضه کل ميباشد (هوشمند و همکاران، 1391).
نرخ ارز و عوامل تعيينکننده آن، مورد مطالعه بسياري از پژوهشگران در داخل و خارج از کشور قرار گرفته است. بررسي اين مطالعات، نشان ميدهد که نرخ ارز تحت تأثير عوامل متعددي از جمله حجم پول قرار دارد. با اين وجود بيشتر مطالعات انجامشده در زمينه تعيينکنندههاي نرخ ارز، تأثير حجم پول بر نرخ ارز را تنها در زمان اعمال تغيير حجم پول توسط بانک مرکزي بررسي کردهاند؛ غافل از آنکه يکي از ويژگيهاي مهم تغييرات حجم پول، به ويژه در کشورهاي در حال توسعه، آثار تدريجي آن بر ديگر متغيرهاي اقتصادي است، لذا انتظار ميرود در کشور در حال توسعهاي مانند ايران، تغييرات به وجود آمده در حجم پول، بتواند اثر تدريجي بر نرخ ارز داشته باشد. به اين معني که اگر بانک مرکزي ايران، حجم پول را تنها در زمان t تغيير دهد، ممکن است نرخ ارز نه تنها در همان زمان، بلکه در زمانهاي ديگر نيز تحت تأثير قرار گيرد. بعلاوه اگر سياست پولي بانک مرکزي به گونهاي باشد که حجم پول به طور دائمي و به مقدار يکسان تغيير کند، نيز ممکن است نرخ ارز به طور دائمي و يکسان تحت تأثير قرار نگيرد. در اين پاياننامه، براي بررسي موضوع مورد نظر، ابتدا مطالعات انجامشده در زمينه تعيينکنندههاي نرخ ارز در داخل و خارج از کشور مرور خواهد شد. به دليل هدف مورد مطالعه در اين پاياننامه، از ميان تمامي مطالعات موجود در زمينه نرخ ارز، رفتار آن و عوامل تأثيرگذار بر آن، تنها مطالعاتي برگزيده ميشود که متغير حجم پول را يکي از عوامل تأثيرگذار بر نرخ ارز معرفي کرده باشند. پس از آن، تأثير حجم پول بر نرخ ارز در نظريات مختلف و نظامهاي متفاوت ارزي، مورد بررسي قرار گرفته و به دنبال آن، مدل مناسبي براي تعيين نرخ ارز معرفي ميشود که در آن، متغير حجم پول، يکي از عوامل مؤثر بر نرخ ارز باشد. ضمن آنکه چنين مدلي بايد با شرايط اقتصاد ايران، سازگاري داشته باشد. سپس چگونگي تأثيرگذاري متغيرهاي موجود در مدل انتخابشده، بر نرخ ارز بررسي ميشود. پس از آن، با استخراج دادههاي فصلي هريک از متغيّرها در دوره زماني 1391-1382 از منابع لازم (بانک مرکزي و مرکز آمار ايران) و با بهکارگيري نرمافزارهاي Gauss، Eviews و Microfit، مدل مورد نظر در دو مقطع کوتاهمدت و بلندمدت به ترتيب با به کارگيري الگوي تصحيح خطا و تکنيک همتجمعي برآورد شود. در پايان، با تلفيق يافتههاي کوتاهمدت و بلندمدت، اثرات تغييرات تدريجي و دائمي حجم پول بر نرخ ارز اسمي، برآورد خواهند شد.

1-2- اهميت و ضرورت تحقيق
نرخ ارز يکي از متغيّرهاي کليدي اقتصاد کلان بوده و حجم پول نقش مؤثري در تعيين آن دارد. در اقتصادهاي در حال توسعه، به دليل اينکه عدم شفافيت در بازار وجود داشته و اطلاعات کامل نميباشد، بازار کار با چسبندگي زيادي روبرو بوده و بازار کالا از انعطافپذيري بالايي برخوردار است. در حالي که شواهد موجود، بيان ميکند هر چه چسبندگي قيمتها در يک کشور بالاتر باشد، تأثيرگذاري سياست پولي در دوره زماني کوتاهمدت، در آن کشور بيشتر است. لذا تأثيرگذاري سياست پولي در کشورهاي در حال توسعه، در کوتاهمدت اندک بوده و به تدريج و با کامل شدن اطلاعات، چسبندگي بازار کار کاهش يافته و چسبندگي بازار کالا افزايش مييابد و در نتيجه آن، تأثيرگذاري سياست پولي افزايش مييابد.
از آنجاييکه اين مطالعه بر روي نرخ ارز اسمي در کشور ايران که اقتصادي درحال توسعه دارد، ميباشد و مطابق نتايج به دست آمده از مطالعات پيشين، اين متغيّر تحت تأثير متغيّرهاي پولي و بهويژه حجم پول قرار دارد، انتظار ميرود تأثير حجم پول بر نرخ ارز اسمي تدريجي باشد. با اين وجود مطالعاتي که تاکنون چه در کشور ايران و چه در ساير کشورها بر روي نرخ ارز انجام شده است، بيشتر بر تأثير يکباره تغييرات حجم پول بر نرخ ارز تأکيد دارند، به اين معني که مطالعات انجامشده بر اين باورند که حجم پول تنها در زمان تغيير خود، نرخ ارز را تحت تأثير قرار ميدهد. درحاليکه با توجه به شرايط مذکور در کشورهاي در حال توسعه، تغييرات حجم پول ميتواند اثر تدريجي بر نرخ ارز از خود برجاي بگذارد. به اين معني که اگر حجم پول در دوره t تغيير کند، نرخ ارز اسمي ممکن است نه تنها در همان دوره، بلکه در دورههاي بعد نيز تحت تأثير قرار گيرد. از آنجايي که تغيير حجم پول، نوعي سياست پولي محسوب شده و در کشور ايران بانک مرکزي، به عنوان مقامات پولي کشور، مسئول اجراي سياستهاي پولي ميباشد، ضرورت ديده ميشود که تأثير باوقفه و تدريجي تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي، مورد بررسي قرار گيرد.

1-3- اهداف تحقيق
هدف اصلي اين تحقيق، بررسي اثرات توزيعي باوقفه تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي در اقتصاد ايران است. در اين راستا، ابتدا متناسب با شرايط حاکم بر اقتصاد ايران، از ميان تمامي مطالعات انجامشده در زمينه نرخ ارز و تعيينکنندههاي آن، در داخل و خارج از کشور، الگويي برگزيده ميشود که در آن، حجم پول به عنوان يکي از متغيرهاي تأثيرگذار بر نرخ ارز اسمي معرفي شود. سپس، با استفاده از آزمونهاي مانايي خاصي، مانايي متغيرها محاسبه شده و متناسب با نتايج به دست آمده از آنها، الگوي همتجمعي مشخص شده و با استفاده از آن، رابطه کوتاهمدت و بلندمدت موجود ميان متغيرها برآورد ميشود. در پايان، با تلفيق نتايج حاصل از برآورد رابطههاي کوتاهمدت و بلندمدت، تأثير تغييرات تدريجي و دائمي حجم پول بر نرخ ارز اسمي، برآورد خواهند شد.
1-4- سؤالهاي تحقيق
مهمترين سؤالاتي که اين پاياننامه، درصدد پاسخگويي به آن است، به شرح زير ميباشند:
1. حجم پول در کوتاهمدت و بلندمدت چه تأثيري بر نرخ ارز دارد؟
2. اثرات توزيعي باوقفه تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي چگونه ميباشد؟
3. اگر تغييرات حجم پول به صورت يکبار براي هميشه باشد، چگونه اثرات باوقفه خود را بر نرخ ارز بهجاي ميگذارد؟
4. اگر تغييرات حجم پول بهصورت تکراري (دائمي) باشد، چگونه اثرات باوقفه خود را بر نرخ ارز برجاي ميگذارد؟
1-5- روش تحقيق
در اين تحقيق جهت برآورد الگوها، روشهاي مختلف اقتصادسنجي به کار گرفته ميشود. براي بررسي ايستايي دادههاي فصلي متغيّرهاي سري زماني طي دوره (فصل اوّل 1382 تا فصل چهارم 1391)، در مورد متغيّرهايي در الگو که شکست ساختاري دارند، از آزمون ضريب لاگرانژ1 ارائه شده توسط لي و استرازيسيچ2 (2003) در نرمافزار Gauss و براي متغيرهايي که در دوره زماني مورد مطالعه، هيچ شکست ساختاري را تجربه نکرده باشند، از آزمونهاي معمولي ديکي فولر تعميميافته3 (1981) و فيليپس پرون4 (1988) در نرمافزار Eviews استفاده ميشود. آزمون ضريب لاگرانژ نسبت به ساير آزمونهاي ريشه واحد با شکست ساختاري، مزايايي دارد که در متن تحقيق، به طور کامل شرح داده ميشود. پس از آن، با توجه به نتايج حاصل از آزمونهاي ريشه واحد براي متغيرهاي الگو و به دليل بروز شکست در اکثر متغيرها، از الگوي خودتوضيحي با وقفههاي توزيعي گسترده (ARDL)5 با در نظر گرفتن متغير مجازي استفاده ميشود. وارد کردن متغير مجازي در الگوي به کار رفته، از طريق بررسي رفتار متغير وابسته در طول دوره زماني مورد مطالعه انجام ميشود که در متن، به طور کامل مورد بررسي قرار ميگيرد. روابط کوتاهمدت و بلندمدت ميان متغيرهاي الگو با استفاده از روش همتجمعي مذکور، با به کارگيري نرمافزار Microfit برآورد ميشود. در پايان، با تلفيق نتايج به دست آمده از روابط کوتاهمدت و بلندمدت، اثرات تغييرات تدريجي و دائمي حجم پول بر نرخ ارز اسمي، برآورد خواهند شد؛ به اين معني که اگر متغير حجم پول، تنها در زمان t تغيير کند، نرخ ارز نيز تنها در همان دوره t تحت تأثير قرار ميگيرد يا اينکه تأثير اين تغيير بر متغير نرخ ارز تا چند دوره ادامه مييابد؟ بعلاوه اگر سياست پولي بانک مرکزي، به گونهاي باشد که حجم پول به طور دائمي تغيير کند، نرخ ارز اسمي را چگونه تحت تأثير قرار ميدهد؟
1-6- ساختار پاياننامه
در ادامه، ابتدا در فصل دوم به بررسي مطالعات انجامشده در داخل و خارج از کشور، در زمينه تعيينکنندههاي نرخ ارز، پرداخته ميشود. در اين فصل، از ميان تمامي مطالعات انجام شده در مورد تعيينکنندههاي نرخ ارز، تنها مطالعاتي مورد بررسي قرار ميگيرند که تأثير متغيرهاي پولي و به ويژه حجم پول را بر نرخ ارز، مورد بررسي قرار دادهاند. در فصل سوم، در يک بخش به مباني نظري نحوه تأثيرگذاري تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي، پرداخته شده، در بخش ديگر ساختار الگوي تعيين نرخ ارز اسمي، مورد بررسي قرار ميگيرد و پس از آن، مباني نظري چگونگي تأثيرگذاري تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي بيان ميشود؛ به اين ترتيب که ممکن است اين تغييرات، شوکهاي موقت يا دائمي باشند. در فصل چهارم، به منظور بررسي اثرات توزيعي باوقفه تغييرات حجم پول بر نرخ ارز اسمي، مدلها برآورد و تجزيه و تحليل ميشوند و در فصل پاياني، پس از بيان خلاصه پاياننامه، نتايج به دست آمده بيان ميشوند و در راستاي نتايج، تعدادي پيشنهاد براي تحقيقات آتي و تعدادي ديگر براي سياستگذاري، ارائه ميشوند.

فصل دوم
1 . Lagrange Multipier
2 . Lee and Strazicich
3 . Augmented Dicky-Fuller
4 . Philips and Perron
5 . Autoregressive Distributed Lag
—————
————————————————————
—————
————————————————————
د

ز
د


دیدگاهتان را بنویسید