– سولانوم فورجا( Solanum phureja) بيشتر در مناطق با آبوهواي گرم و بدون خطر يخبندان کشت ميشود و اين محصول در دامنه کوههاي آند و در کشور اکوادور به دست ميآيد و داراي 24 کروموزوم است.
– سولانوم اجانهيري(Solanum ajanhiri) در برابر يخزدن مقاوم است و در نواحي شمال بوليوي پرورش مييابد.

– سولانوم گونيوکاليکس(Solanum gonio calyx) در کشور پرو کشت ميشود و گوشت آن زرد رنگ است.
– سولانوم جوزپزوکي(Solanum jospezuki) به يخزدگي مقاوم است. در قسمتهاي مرکزي پرو و جنوب بوليوي کاشته ميشود و داراي گل بنفش رنگ است.
– سولانوم چائوچا(Solanum chaucha) در قسمت مرکزي بوليوي و پرو کشت ميشود.
– سولانوم کورتيلوبوم(Solanum curtilobum) در مناطق مرتفع بوليوي و پرو جنوبي رشد و نمو کرده و گلهاي بنفش دارد.
– سولانوم توبروسوم(Solanum tuberosum) که در سراسر جهان کشت ميشود، اين گونه، خود داراي دو زيرگونه است:
الف- سولانوم آنديجنا(Solanum susp andigena) که در آمريکاي مرکزي و جنوبي رشد ميکند.
ب- سولانوم توبروسوم(Solanum susp tuberosum) که در سراسر جهان قابل کشت است (فلاحي،1376) .
1-8- مورفولوژي سيبزميني
سيبزميني گياهي است علفي، يکساله، از گياهان عالي گلدار، از رده دولپهايها و راسته پيوستهگلبرگان که داراي اندامهاي زير ميباشد:
1-8-1- ريشه
سيبزميني داراي ريشههائي افشان ميباشد، ابتدا ريشه باريکي را تشکيل ميدهند و اين ريشههاي اوليه بهطور جانبي رشد کرده و توليد ريشههاي جانبي را مينمايند. اگر چه بخش اعظم ريشههاي سيبزميني در عمق 30 تا 35 سانتيمتري خاک قرار دارند، ولي ممکن است نفوذ ريشهها تا عمق 170 سانتيمتري نيز ادامه پيدا کند. بههرحال نزديک به 80% فعاليت جذبي ريشه تا عمق حدود 80 سانتيمتري خاک انجام ميشود (سبحاني،1374). بوتههاي حاصل از بذر حقيقي3داراي يک ريشه راست و باريک هستند که از آن انشعابات جانبي به وجود ميآيد. بوتههاي رشد يافته از غده در گرههاي ساقههاي زيرزميني و استولون توليد ريشههاي نابجا ميکنند. در سيبزميني، ريشهها عموما کمعمق هستند و با توجه به تنوع بافت خاک، ممکن است تا عمق 2/1 متري خاک رشد نمايند. ريشه در خاکهاي درشت با بافت شني و شني رسي بسيار گسترده ميشود (رضايي و سلطاني، 1375).
1-8-2- استولون
استولونهاي سيبزميني، ساقههاي افقي زيرزميني هستند که معمولاً از پايينترين جوانههاي زير سطح خاک تشکيل ميگردند و متورم ميشوند. استولونها ممکن است از محل ميانگرهها نيز طويل شده و در ناحيه انتهايي خود، غده را تشکيل دهند (صورتي زنجاني،1380). اندازه استولونها ممکن است کوتاه (8-10 سانتيمتر)، متوسط (20 سانتيمتر) و يا بلند(20-40 سانتيمتر) باشد. رنگ آنها معمولاً سفيد يا شيري است، اما گاهي در اثر وجود رنگيزه، آنتوسيانين به رنگ گوناگون ديده ميشود. طول استولونها ويژگي مهمي در ارتباط با واريته سيبزميني ميباشد. انواع وحشي سيبزميني داراي استولونهاي طويلي هستند. يکي از اهداف اصلي بهنژادي در سيبزميني، دستيابي به استولونهاي کوتاه است. زيرا چنين رقمي معمولاً پرمحصول بوده و برداشت آن آسانتر خواهد بود. اگر استولونها با خاک پوشيده نشوند ممکن است به يک ساقه عمودي با شاخ و برگ معمولي تبديل شود (لي4،1985).
1-8-3- ساقه

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

سيستم ساقهاي سيبزميني شامل ساقههاي هوايي، استولونها و غدهها ميباشد جوانه محوري برگ نيز ممکن است رشد کرده و توليد ساقه جانبي، استولون، گل آذين و در مواردي غده هوايي نمايد (کريميان و حمداللهزاده،1385). ساقههاي هوايي در ابتدا ايستاده بوده و بعدها تمايل به خوابيدگي پيدا ميکنند. ساقه زيرزميني(استولون) نيز داراي انشعاباتي است که بر روي اين انشعابات، برجستگيهاي مخصوص وجود دارد که پس از گلدهي، اين برجستگيها محل ذخيره نشاسته و ساير فراوردههاي فتوسنتزي بوده و غدهها را تشکيل ميدهند (خواجه پور،1383). ساقههاي هوايي سيبزميني، ضخيم، مستقيم و زاويهدار هستند که برش عرضي عموما توخالي و سهگوش ميباشند (کوچکي و همکاران،1372).
1-8-4- برگ
برگهاي سيبزميني بهصورت متناوب بر روي ساقه قرار گرفتهاند و داراي برگچههاي عمدتا کوچک تخممرغي شکل و کرکدار است. تنوع زيادي در تعداد برگچهها، رنگ و… در بين ارقام مختلف سيبزميني وجود دارد. همچنين فرم برگ اساسا ميتواند در اثر طول روز و حرارت تغيير نمايد (صورتي زنجاني،1380). رنگ برگ از سبز روشن تا سبز تيره فرق ميکند. برگ بالغ شامل دمبرگ، برگچه انتهايي، برگچههاي جانبي و برگچههاي ثانويه است (شهبازي و همکاران،1382).
1-8-5- غده
غده همان ساقه تغيير شکل يافته و متورم است که اندام اصلي ذخيره کننده در گياهاني مانند سيبزميني را تشکيل ميدهد (کريميان و حمداللهزاده، 1385). معمولاً فرم غدهها تحت تاثير ژنوتيپ و محيط بوده و در خاکهاي شني، گرد و در خاکهاي سنگين، کشيده و بيضوي و در خاکهاي سنگريزهدار، نامتقارن است (مهتدي نيا،1374). اندازه غدهها به واريته سيبزميني، خاک و شرايط آبوهوايي بستگي دارد. غدهها از لحاظ شکل متفاوت هستند ولي غالباً گرد، تخممرغي يا کشيده ميباشند. پوست آنها ممکن است صاف، ناهموار يا خشن باشد. معمولاً غدهها به رنگ سفيد، قرمز، ارغواني يا زرد ديده ميشوند. غدهها حاوي80-75 درصد آب، 20- 12درصد نشاسته، 2-5/1 درصد پروتئين، 3-2 درصد الياف و مواد معدني هستند (کوچکي و همکاران،1372). رنگ گوشت غده سيبزميني بسته به رقم و شرايط آبوهوايي از خاکستري، سفيد، کرم، زرد و قرمز فرق ميکند. در غدههائي که رنگ آنها سفيد است، حاوي نشاسته زياد و پروتئين کمتر و برعکس غدههايي که گوشت آنها زرد باشد، پروتئين بيشتر و نشاسته کمتر دارند (مهتدينيا، 1374). در يک برش عرضي از غده به ترتيب از خارج به داخل، قسمت هاي پوست، کورتکس، سيستم آوندي، پارانشيم ذخيره اي و مغز قابل تشخيص است(ملکوتي، 1374).
1-8-6- گلآذين، ميوه و گل
گلآذين سيبزميني بصورت گرزن و گلها خوشهاي و انتهائي ميباشد. گلها دوجنسي و يکپايه بوده ولي اندامهاي نرو ماده از هم جدا ميباشند. همه ارقام سيبزميني توليد گل مينمايند وليکن در اثرعوامل ژنتيکي (عمدتا رقم) و عوامل محيطي، بسياري از گلها قبل از باز شدن ميريزند. ميوه حاصل از گردهافشاني از نوع سته بوده که مصرف غذايي ندارد. هر ميوه حداکثر قطرش 2 سانتيمتر بوده و به طور متوسط داراي 400- 200 عدد بذر حقيقي ميباشد (صورتي زنجاني، 1380).رنگ گلها متفاوت است ولي بيشتر به رنگ سفيد، کبود، ارغواني و بنفش مايل به آبي ديده ميشود (کوچکي و همکاران، 1372).
1-9- اهداف اجراي اين طرح
شناخت صفات موثر بر توليد و عملكرد ميتواند در برنامههاي اصلاحي و مديريت مزرعه كاربرد داشته باشد. همچنين با در نظر گرفتن همبستگي بين صفات ميتوان از آنها به عنوان ملاكهاي انتخاب ارقام مناسب در مزرعه بهره برد. ضريب همبستگي رابطه متقابل صفات مختلف گياهي و صفاتي كه مبناي انتخاب براي اصلاح عملكرد ميباشند را مشخص ميكند. اگر همبستگي بين عملكرد و يك صفت به علت اثر مستقيم صفت باشد، ميتوان آن صفت را به منظور اصلاح عملكرد انتخاب نمود، اما اگر همبستگي به صورت غيرمستقيم باشد در آن صورت عمل انتخاب را بايد برروي صفتي انجام داد كه باعث اثر غيرمستقيم شده است ضمنا انتخاب صفات كمي بعد از دورگگيري به علت تداخل اثرات محيطي و ژنتيكي كار مشكلي بوده و ميزان موفقيت در انتخاب بستگي به اثرات ژن و وراثتپذيري صفات انتخاب شده دارد.
اهداف اصلاحي در ميان کشورهاي مختلف متفاوت ميباشد وليکن در تمامي برنامهها احتمالا انتخاب براي عملکرد بالا، رسيدگي و دوره خواب مناسب، مشخصاتي از غده که روي کيفيت و مناسب بودن آنها براي مصارف خاص مؤثر باشند و مقاومت به استرسهاي زنده و غيرزنده درنظر گرفته خواهد شد. اهداف اصلاحي سيبزميني همچنين ميتواند شامل صفاتي باشد که ارزش صادراتي آن را افزايش دهد. در اين خصوص واريتههاي جديد ميبايست براي صفات مختلف کشور هدف نيز مورد ارزيابي قرار گيرند. از نکات کليدي که يک اصلاحگر ميبايست در تصميمگيريها مدنظر داشته باشد عبارتند از: ژرمپلاسم و روش اصلاحي مورد استفاده، روش تکثير ارقام اصلاح شده (رويشي يا از طريق بذر حقيقي سيبزميني)، امکان تغيير ژنتيکي ارقام اصلاحي و چگونگي دستيابي به مقاومت پايدار در مقابل آفات و بيماريها (استريک و ورسما 5، 1999و بنربال و همکاران 6، 2003).


پاسخی بگذارید