در مديريت يک سازمان ضعيف است در صد بيشتري از کارکنان ان گرفتار نشانه هاس فرسودگي شغلي مي شوند .
دلايل زير براي گرفتار امدن افراد به اختلال فرسودگي شغلي شناخته شده است :
1- نا آشنا بودن افراد با هدف يا هدف سازمان يا قابل در ک نبودن اين اهداف برا ي انان
2- سايتهاي که مديران سازمان در ابعاد مختلف شغلي وضع مي کنند يا در عمل به کار مي گيرد .
3- شيوه هاي رهبري و مديريت در سطوح سرپرستي سازمان
4- سخت و غير قابل انعطاف بودن قوانين ومقررات و آئين نامه ها در سازمان
5- فقدان امکانات لازم براي رشد قدرتي يا ارتقاي افراد در سازمان
روشهاي درمان و پيشگيري فرسودگي شغلي :
ايا براي فردي که به فرسودگي جسمي و رواني رهايي يابد ساعتچي معتقد است که اقدامات زير به کسانيکه از فرسودگي شغلي در رنج هستند يا قصد رهايي از بابتلاي به ان را دارند کمک مي کند.
1- در صورت امکان شرايط فيزيکي يا رواني کا رخود را تغيير دهيد و چنانچه قادر به ايجاد چنين تغييراتي نيستند بعضي از رفتارهاي خود را تغيير دهيد و براي مقال مسئوليتي را که از عهده انجام دادن ان بر نمي ايند قبول نکنيد .
2- از برنامه هاي متنوع براي بهبود وضعيت بدني خود استفاده کنيد و براي مثال اوقات خاصي از شبانه روز را به ورزش کردن اختصاص دهيد و همراه ان از برنامه هاي غذايي مناسب استفاده کنيد بدين ترتيب مقاومت بدن شما در مقابل فرسودگي ناشي از رفتارهاي رواني مربوط به کار و خستگي شغلي کاهش مي يابد .
3- از روشهاي خاص ارميدگي استفاده کنيد و مي توانيد از اين شيوه حتي براي چند لحظه در محيط کار استفاده کنيد و ارامش پيدا کنيد .
4- براي استفاده صحيح از وقت خود در دوره هاي اموزشي از مديريت زمان اسفاده کنيد .
5- در نهايت اگر همه شيوه هاي پيشنهادي را به کا رگر قيد و در مورد شما کم اثر بود مي توانيد به طور تمام وقت يا دائم شغل يا محل خود را تغيير دهيد و سعي کنيد فقط در يک محل کار کنيد .
نيازهاي مشاور و چگونگي فرسوده شدن او :
بهداشت رواني سلامت اسودگي خاطر و ارامش مشاور از درجه اول اهميت ربرخودار است زيرا اگر چنين نباشد به نظر نمي رسد که بتواند براي مراجعان خود مفيد و موثر باشد براي اينکه يک مشاوره از ارامش خاطر و رضايت شغلي برخودار بوده و در اين زمينه داراي احساس خوبي باشد بايد مسائل شخصي خود را حل نمايند و در اين مورد مي تواند از وجود يک سرپرست با تجربه استفاده کند در نتيجه يک مشاوره احتياج به حمايت دارد و الازماني فرا مي رسد که از لحاظ عاطفي و هيجاني تحليل رفته و فرسوده مي گردد .
دامنه وسيعي از علائم فرسودگي وجود دارد که تحت عنوان فرسودگي شغلي مي ايد اين علائم نشان دهنده اين احساس ار داشته باشند که بيش از حد کا رمي کمند و قادر نيست کا زياد خود را کنترل کنداو خودش را در قالب شناگري مي بيند که بر خلاف جريان اب حرکت مي کند و قادر نيست سرخود را بالاي اب نگه مي دارد اين حالت باعث مي شود که او احساس نااميدي و درماندگي کند منشاوراني که فرسودگي شغلي را تجربه مي کنند معمولا از لحاظ جسماني عاطفي و ذهني خسته هستند انها به تدريج احساس مي کنند که نمي توانند با مراجع ديگري رو به رو شوند به نر مي رسد که اين حالت نتيجه فشار رواني رابطه مشاوره اي ميان فردي است .
چگونگي انتقال احساسات و هيجانات مراجع به مشاور :
اغلب مراجعان در موقعيت هيجاني بالايي هستند و اگر مشاور با همدلي به صحبتهاي انها گوش دهد حتما خودش در معرض ابتلا به موقعيت هيجماني مراجع قرار خواهد گرفت هيجان مانند ويروس است و شايد به همين دليل است که افرادي که منشا نيستند سعي دارند دوستان خود را که هيجاني مي شوند ارام سازند در صورتيکه مشاوران مراجعان خود را تشويق مي کنند تا هيجانشان را نشان داده و بيان کنند مشاوران همدلي تا حدودي احساساتي شبيه به اححساسات و هيجانات مراجعان خود خود را تجربه مي کنند و ان عده از مشاوران که اکثثرا با مراجعان هيجاني کار مي کنند بيشتر در معرض خطر هستند و بايد مراقبتهاي ويژه را براي جلوگيري ا زفرسودگي شغلي که شامل فرسودگي جسم و روح مي شود انجام دهند د ر حال حاضر شيوع فرسودگي شغلي مشاوران مورد پذيرش همگان مي باشد .
ارتباط کار مشاوران با روان درمان گران از نظر انتقال هيجان :
کار روان درمان گران از بسياري جهات شبيه به کار مشاوران است و مانند انها از طريق انتقال در معرض ابتلا به هيجانات بيماران خود قرار مي گيرند نمنظور از انتقال تعاملي است که ميان يک روان درمان گرو بيمار او رخ مي دهد و شبيه به يک رابطه رو دروست روان درمان گران با مشکلات هيجاني مردم سر و کار دارند و پديده خاصي موسوم به انتقال روي مي دهد .
ديدگاههاي مختلف در مورد فشار رواني استرس واثرات ان :
تعريف فشار رواني :
واژه نامه دانشگاهي و بستر فشار رواني را به عنوان فشار يا تنگنا تعريف مي کند .

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

واژه نامه علوم رفتاري و فشار رواني را نوعي فشار جسمي يا رواني تعريف مي کند که موجب تغييراتي در دستگاه عصبي خودمختار مي شود فشار رواني نوعي وضعيت فشار زاست که مطالعات بي حد و حصري را به فرد تحميل مي کند بعضي اوقات ممکن است فشار رواني بيش از توان سازگاري موجود زنده باشد بعضي از پژوهشگران استرس و فشار رواني را به عنوان حالتي از محيط کار تعريف کرده اند مثل استرس کار رقابت يا استرس داشتن بچه هاي بازيگوش مطابق با اين تعريف مفهوم استرس بيانگر مجموعه از نيروهاي خارجي است که فرد يا گروهي را تحت تاثير خود قرار مي دهد و ديدگاه ديگري استرس را واکنشهاي فيزيولوژيک و روان شناختي دروني فرد يا گروه به هنگام مواجه با محيط تهديد اور و چالش انگيز مي دانند .
تاثير نقش بر خانواده :
برخوردهاي وظايف شغلي و خانوادگي نقش زا هستند شاغليني که در محل کار از تنشهاي شغلي در امان نيست ا زخانه را پناهگاه خود مي يابند ليکن اين خطر همواره موجود است که انبار نقشهايي ا ز محل کار به خانه رفته در انجا تخليه گردد و پيامدهاي شوم به دنبال کشد و قامت امر هنگامي نمايان تر است که زوجين هر دو از تنشهاي شغلي در رنج باشند به هر حال ناتواني در ايجاد توازن و تعادل معقول بين وظايف شغلي و تکاليف خانوادگي مي تواند در ايجاد نقش نقش عمده ايفا کند .
ان دسته از فشار رواني که بيش از ديگران با مراجعان خود کشي گر ا سروکار دارند زماني ممکن است بپذيرند يکي زا مراجعان شان موفق به کشتن خودش شده است اين فکر در مشاور توليد اضطراب مي کند و احتمال فرسودگي شغلي را افزايش مي دهد و به ياد داشته باشيد که نهايت شخص مراجع نسبت به تصميم خود مسئول است اين عاقلانه نيست که خود را به خاطر کاري که نمي تواني از ان جلوگيري کنيد سرزنش و ملامت کنيد اگر در مقام يک مشاور تازه کار هستيد با ارجاع چين مراجعاني به يک مشاور حرفه اي از خود حفاظت کنيد .
چگونگي مهار و کنترل استرس :
پژوهشگران خويشتن مهاري و خود کنترل پذيري را داراي سه جنبه عملکردي عمده مي دانند .
الف ) کفش ورزي : به تسکين مهارو کنترل ارام و اضطرايهايي مي پردازد که با تداخل در روز عادي و طبيعي کارکرد انسان در سازش او با استرس مزاحمت ايجاد مي کند .
ب) تهذيبي : عامل تهذيب و تزکيه پذيرش و اتخاذ رفتارهاي جديد و تازه را تسهيل مي نمايد و زمينه تجديد نظر در رفتار را فراهم مي اورد مانند خودداري از استعمال دخانيات امساک در خوراک در پيش گرفتن برنامه هاي غذايي و رورزش .
ج) ازمودني : تجزيه و ازمون فعاليتهاي فرح بخش و نشاط افرين براي رشد و انبساط انسان حائز اهميت است مانند شرکت در مجالس جشن و سرور چنين اقداماتي از جنبه هاي بسيار مثبت و سازنده برخوردار است . و مي تواند با شيوه هاس تلقين شادماني و نوش مسرت قرين گردد و ……………….. انعطاف پذيري را به همراه داشته باشد در حالي که در مورد فوق جنبه شناختي و ادارکي دارد عملکرد ازمون از جهت گيري عاطفي برخودار است ومي تواند کار سازتر باشد .
روبرت اليوت مي گويد : اساس بيشترين برنامه هاي کنترل فشار روحي وجه تمايز انها از زوشهاي ديگر را موزشي بيماران در مورد بدست اوردن ارامش تشکيل ميد هد دکتر نبسون متخصص قلب که پدر درمانهاي ارامش بخش به شمار مي ايد بوسيله گروهي ا زپيروان اين مکتب ترغيب شد تا اثار تکنيک ™ يا رضايت فکري را بر روي بدن مطالعه کند نيسون در کمال تعجب متوجه شد (TM) مي تواند فعل و انفعالات فيزيولوژيکي مصيبت باري را تعديل کند و به کاهش ضربان قلب و کاهش فشار خون و ساير عوارض روحي مي شود بدين طريق اين يک نوع پادزهر طبيعي در مقابله با استرس مي باشد TM فقط يکي از اصولي است که مي تواند انچه را که نبسون از استراحت و ارامش مي خواند بوجود اورد نتيجه اثر اين شيوه تنها با پيگيري 4 مرحله اسان حاصل مي شود .
1- تجسم کنيد در يک موقعيت توام با ارامش قرار داريد .
2- چشمان خود را ببنديد
3- افکار خود را روي يک کلمه صدا ويا عبارت خاص متمرکز کنيد .
4- همه افکار ديگر را از خود برانيد .
تجديد نظر در طرز فکر ونگرش نسبت به مسائل زندگي تلقي فرد يبت به مسائل روزانه احساس مسئوليت در مقابل طرز رفتار خود تسلط برخود خويشتن داري و جلوگيري از عصابيت و بيزاري پيشگيري از تسلط ديگران به رفتار خود و در نهايت درک اين واقعيت که ديگر نمي توان دنيا را عوض کرد مي توان خود را چنان تغير داد که هماهنگي و تطابق بيشتر با محيط پيرامون حاصل گردد همه اينها عواملي هستند که انتخاب روشهاي فردي مناسب را در مهار و کنترل استرس ممکن مي سازند خوش خلقي و شوخ طبعي نيز بسيار مهم است . بخصوص ان که در شرايط ساترس اين حالتها از بين مي رود و در غياب اين حالتها نيز استرس بيشتر مس شود ورا اين رو شوخ طبيعي خلقي ابزار خوبي جهت مبارزه با استرس و جلوگيري و انباشت ان خواهد بود .
اختلال نقشي پس از ضربه :
يکي از عواملي که به طور فزاينده اي مراقبتهاي تخصصي را مي طلبد اختلال نقش پس ا ز ضربه است اختلال نقشي پس از ضربه را مي توان به عنوان مجموعه اي از علايم بروز بيماري بعد از واقعه نقش زا خارج ا زمحدود ه رويداردهاي معمولي انسان توصيف نمود به اين ترتيب مسائلي مانند ناملايمات عادي بيماري مزمن زيان هاي روزمره مثلا در کسب و تجار ت اختلافات خانوادگي و امثال اينها اگر چه بالقوه تنش زا هستند ليکن به عنوان وقايعي که بتواند به اختلالهاي تنشي پس از ضربه منجر شوند مورد ملاحظه قرار نمي گيرند برخي ا زپژوهشگران مواردي از اختلال تنشي پس از ضربه را در ارتباط با محيط هاي شغلي مورد مطالعه قرار داده و به نتايج جاانبي دست يافته اند پژوهشهايي نيز درباره اختلال پس از ضربه در لوکوموتيو راني انجام گرتفه است که ناظر پاره پاره شدن بدن افرادي بوده اند که به قصد خودکشي خود را در مسير حرکت قطارهاي کرده اند چنين تحقيقاتي نشان مي دهد که شماهده و نظاره وقايع ترسناک منحصر به اشخاصي نيست که به طور مستقيم در صحنه حادثه شرکت يا حضور داشته اند بلکه درگيري جانبي در ماجرا نيز مي تواند موجب ايجاد اختلال تنشي پس از ضربه گردد تحقيقات انجام شده در مشاغلي رواني و پزشکان مويد پيدايش تنش پس از ضربه در اين گونه مشاغل ديگري نيز در گروههاي نجات شيوع اختلال تنشي پس از ضربه را در افراد اين گروههاي همراه با شدت عوارض از قبيل افسردگي مشکلات اجتماعي اضطراب بي خوابي و ناخوشيهاي جسمي نشان مي دهد .
رابطه بين تنش و سخنهاي شخصيتي :
رابطه تنگاتنگ تنش و منش افراد از نظر شيوه روبه رو شدن و کنار امدن با وقايع تنش افرين امري واضع و تاييد نشده است چنانچه اين روش ها جنبه خود تخريبي داشته باشد غدد درون ريز و سيستم ايمني بدن ار تحت تاثير قرار مي دهد لذا با توجه به بافت هاي ژنتيک در زمينه ابتلا به بيماريها بسته به ميزان اسيب پذير و استعداد بيولوژيک در افراد مختلف واکنشهاي گوناگون مي تواند بروز نمايد درباره ارتباط تنش با منش
مروري بر تحقيقات گذشته :
الف ) تحقيقات داخلي
با بررسي ميزان شيوع منابع و علائم استرس که در ميان معلمان در ساير کشورهاي ست هر چند 14 از معلمان ايراني استرس شديد را متحمل مي شوند همچنين در اين پژوهش مشخص شده است که معلمان مرد به طور معني داري بيش ا ز معلمان زن دچار استرس بودند ولي ميزان استرس در ايران دبيرستانهاي و اموزگاران دبستان ها تفاوت معني داري نداشت مسائل و مشکلات مالي و حقوقي در کشورها به لحاظ جديد بودن موضوع مشاوره در نظام جديد اموزش متوسطه تا ان جا که جستجمو کرده ايم مطالعه اي در خصوص پژوهش حاضر انجام نگرفته که بطور مستقيم به موضوع شغلي مشاموران شاغل در نظام جديد پرداخته باشد فقط تنها تغيير انجام شده با استفاده از پرسش نامه گلدارد (GBI) در زمينه فرسودگي شغلي مشاوران به طور کلي و روان درمان گران متخصص (ندمشاوران نظام جديد ) توسط رضا خاکپور دانشجويي کارشناسي ارشد مشاوره مي باشد که نتايج قابل توجه از اين پژوهش بدست اورده ا زبسياري جهات با تحقيق حاضر مطابقت دارد .
در پژوهشي تحت عنوان بررسي نگرش دانش اموزان متطع متوسطه نظام جديد در استان کردستان 76-75 روي 100 نفر دانش اموزاي که انتخاب شده بودنند انجام گرفت دريافت بين نوع نگرش دانش اموزان وجنسيت انها را بطه معني داري وجود دارد بطوري که پسران بيشتر از دختران به فرايند مشاوره تحصيلي نگرش مثبت دارند در ضمن بين نوع نگرش دانش اموزان و رشته تحصيلي انان رابطه معني داري وجود داشت و دانش اموزان رشته کاردانش و علوم انساني بيشتر از رشته تجربي و رياضي نگرش مثبت داشتند بطور کلي نگرش دانش اموزان نسبت به فرايند مشاوره تحصيلي مثبت است (81% ) و فقط (19%) انها نگر ش منفي داشتند در اين پژوهش پيشنهاد شده با توجه به اهميت و سنگيني کار مشاوره مسئولين اموزش و پرورش نسبت به مشاوران و بهبود وضعيت زندگي و تامين نيازهاي انان توجه کافي و اقدام لازم مبذول دارند .

ب) تحقيقات خارجي
دانيل راسل در بخش مديريت بيمارستان ايوا اثرات تجربيات شغلي استرس زا و حممايت اجتماعي در امر فرسودگي شغلي ميان کارکنان مرکز مشاوره ارا مورد بررسي قرار داده است يک نمونه جهاني از 169 نفر کارمند دکترا يک فرم مصتحبه شغلي استرس و حمايت اجتماعي را پرکرده اند حمايت اجتماعي بوسيله اعضا شبکه فراهم مي شود و لحظه اي که به وسيله پاسخگو دريافت مي شود ارزيابي مي گردد نتايج حاصله از پژوهشهاي مشخص کرده اند که مقادير بالاي استرس شغلي با سطوح بالتر فرسودگي شغلي در ارتباط است و حمايت اجتماعي از مصاحبه شوندگان و همکاران با سطوح پائين تر فرسودگي شغلي مربوط است اما به عنوان يک عامل حفاظتي کاربرد ندارد .
راسل مي گويد نتيجه مي گيريم که مطالعات شغلي بر حسب کاربرد شان براي شاخاصي که اشکال خاصي از حمايت اجتماعي را دريافت مي کنند نيازمند ارزياب هستند مديريت استرس يک موضوع بسيار مورد توجه در چند دهه گذشته بوده است تحقيقات انجام شده در اين دوره روشن ساخته است که حوادث استرس زاي زندگي روزانه عوامل سبب شناسي در بسياري از مسائل روان شناسي و فيزيکي خستند مشاوران اشخاصي را که توانستند استرس را به طور موثر از راه توسعه و ارزيابي مداخلات و عوامل روان شناسي کنترل کننده تشويق کرده اند به انها کک مي کنند تا از اين طريق رفتارهاي ناسازگارانه را تغيير بدهند علي رغم اين سعي و تلاش بسياري از مشاوران حرفه اي مشکلات زيادي را در کنترل استرس خودشان در يمن کار همان طور که استرس روي کارشان تاثير مي گذارد تجربه مي کنند استرسهاي مربوط به شغل در حين کار اثرات منفي دارند و برنامه هاي شغلي استرس زا را به انجام کم کاري غيبت کاري محمول کردن کار و فرسودگي شغلي مربوط مي شود .
بعلاوه تحقيقات روشن ساختد که اشخاص مخصوصا در شغلهايي که خدمات براي ديگران را فراهم مي کنند در معرض فرسودگي شغلي قرار دارند و شماروه به عنوان يکي از اين دسته از شغلهاي مشخص گرديده است فرسودگي همچنين بر روي رضايت شغلي اثرات منفي دارد مثلا ريجه و گودلي و هافر دريافتند که تحليل و خستگي روحي و ديگر متغير هاي فرسودگي در مطالعه باسازي و تجديد قواي برنامه اي مديران و جهت دادن به مراکز خدماتي مشاوره به رضايت شغلي مربوط ميشود و مشاوران فرسوده احساسات منفي بيشتر درباره کارشان دارند .
اثر متوسط که حمايت اجتماعي بر روابط بين استرس و فرسودگي دارد بر حسب نظريه اشخاصي که رابطه اجتماعي دارند قادرند که به ديگران تکيه کنند و از انها کمک بخواهند وقتي درباره استرس بحث مي کنند منبعي است که اثر استر را ب ر سلاميت روحي و فيزيکي کم کند و سندهاي تجربي و علمي مشخص کرد ها ند که حمايت اجتماعي در پيشگويي سلامتي روحي و فيزيکي با استرس در تعامل است در حاليکه به اين تعامل استرس وحمايت اجتماعي دست نيافته اند .
فصل سوم
روش تحقيق
1- طرح پژوهشي : پژوهش انجام شده در ارتباط با بررسي ميزان فرسودگي شغلي بين مشاوران ناحيه 4 شيراز از نوع توصيفي مي باشد .


پاسخی بگذارید